thetea.app · the encyclopedia Encyclopedia · School · Atlas · Pu-erh · Equipment EN · RU · · · · FR · ES · AR · DE · JA · KO
+61 more
thetea.app Browse all →

home · article

màn lǚ dà shān

màn lǚ dà shān · 曼吕大山

I-Mànlǚ Dàshān (曼吕大山, Mànlǚ Dàshān) iwumugqa we-pu'er eluhlaza (sheng) okhiqizwa ngaphansi kophawu lwe-Bóyǒu (博友, Bóyǒu) futhi oqanjwe ngegama lezintaba zetiyeni eduze kwedolobhana lase-Dai i-Mànlǚ en

I-Mànlǚ Dàshān (曼吕大山, Mànlǚ Dàshān) iwumugqa we-pu’er eluhlaza (sheng) okhiqizwa ngaphansi kophawu lwe-Bóyǒu (博友, Bóyǒu) futhi oqanjwe ngegama lezintaba zetiyeni eduze kwedolobhana lase-Dai i-Mànlǚ eningizimu yesifundazwe sase-Yúnnán. Izinto ezingavuthiwe zivunwa ezintabeni ze-Xīshuāngbǎnnà-Dǎizú Autonomous Prefecture, endaweni enamaqabunga amakhulu etiye lase-Yúnnán, okuyiwona maqabunga asetshenziswa ngokwesiko ukucindezela izinkwa ze-pu’er. Njengamanye ama-pu’er “asentabeni eyodwa”, lo mugqa ugxile ekudluliseni isimo sendawo ethile: ukunambitheka okusindayo, okunomunyu osobala kodwa ophela ngokushesha, kanye ne-aftertaste emnandi ehlala isikhathi eside. Igama eliphelele lokuhweba yi-Bóyǒu Mànlǚ Dàshān shēng-bǐng (博友曼吕大山生饼), okusho ukuthi isinkwa esiluhlaza esicindezelwe esisuka eNtabeni iMànlǚ siphawu lwe-Bóyǒu. Ohlelweni olujwayelekile lwama-pu’er, izikhundla ezinjengalezi “zesigodi” zithatha indawo ephakathi phakathi kwetiye eliningi lasefekthri kanye nezintaba eziphakeme ezinophawu oluholayo njenge-Lǎobānzhāng (老班章, Lǎobānzhāng) noma i-Bīngdǎo (冰岛, Bīngdǎo).


1. Ukuhlukaniswa kanye Nemvelaphi:

  • Uhlobo: I-pu’er eluhlaza (生茶, shēng chá), engazange ihambe ngenqubo yokuvutshelwa okusheshisayo yokwenziwa (渥堆, wòduī); isinkwa setiye esicindezelwe (饼茶, bǐngchá).
  • Isigaba: I-Pu’er (普洱茶, pǔ’ěr chá).
  • Izinhlobo zezinto ezingavuthiwe: Itiye lase-Yúnnán elinamaqabunga amakhulu (云南大叶种, Yúnnán dàyèzhǒng) — uhlobo lwe-Camellia sinensis var. assamica.
  • Imvelaphi: izintaba eduze kwedolobhana i-Mànlǚ (曼吕, Mànlǚ), i-Měnghǎi County (勐海县, Měnghǎi xiàn), i-Xīshuāngbǎnnà-Dǎizú Autonomous Prefecture (西双版纳傣族自治州), i-Yúnnán Province (云南省), iShayina.
  • Ifomu lokukhishwa: isinkwa esijwayelekile esingu-357 g ngefomethi “yezinkwa eziyisikhombisa” (七子饼, qīzǐbǐng); amanye amafomethi kuyaqabukela.

Ngokwezincazelo zabakhiqizi, idolobhana i-Mànlǚ liyisifunda setiye sase-Měnghǎi; emithonjeni eminingi lihlotshaniswa nesifunda esisezintabeni eziphakeme i-Měngsòng (勐宋, Měngsòng) — esinye sezifunda zetiye eziphakeme kakhulu e-Xīshuāngbǎnnà. Igama elithi “dàshān” (大山, “intaba enkulu”) egameni alikhombisi igama lendawo elisemthethweni, kodwa likhombisa izingadi zetiyi ezisezintabeni ezizungeze idolobhana. I-pu’er njengomkhiqizo onesikhombisi sendawo ingaphansi kwezinga likazwelonke le-PRC i-GB/T 22111-2008: ngaphansi kwaleli gama kungathengiswa itiye elisuka ohlwini oluthile lwezifunda zase-Yúnnán kuphela, okuyingxenye yalo i-Xīshuāngbǎnnà.

2. Umlando kanye Nokubaluleka Kwamasiko:

  • Uphawu: I-Bóyǒu (博友, Bóyǒu) wuphawu lokuhweba/indawo yokusebenzela, lapho kukhishwa khona lomugqa; i-Mànlǚ Dàshān yisikhundla sayo sentaba eyodwa.
  • Isigaba sesiko: itiye “lentaba” (山头茶, shāntóu chá) — umkhombandlela owakhiwe ngeminyaka yawo-2000s.

I-pu’er njengesigaba yakhiwe ngamakhulu eminyaka mayelana nokuhweba ngetiye elicindezelwe eduze “komzila wetiye namahhashi” (茶马古道, chámǎ gǔdào), kodwa isiko lesimanje lama-pu’er entaba eyodwa liwumkhuba omusha uma kuqhathaniswa. Kusukela ngeminyaka yawo-2000s, imakethe ishintshile isuka ekuxubeni okungaziwa kwasefekthri yaya etiyeni elinenkomba yedolobhana elithile noma intaba, lapho kuhlonishwa khona iminyaka yezihlahla, imvelo yendawo, kanye “nokufundeka” komhlaba enkomishini. Izikhundla ezinjenge-Mànlǚ Dàshān ziwumkhiqizo ojwayelekile waleli gagasi: azinawo umlando wophawu wamakhulu eminyaka, kodwa zincike esithunzini sesifunda kanye nasentshisekweni ekhulayo ezingadini ezaziwa kancane zase-Měnghǎi, ezihlala emthunzini wezintaba ezimakethwe kakhulu.

3. Incazelo Yesayensi Yezitshalo kanye Nezinto Ezingavuthiwe:

  • Izinhlobo: I-Camellia sinensis var. assamica — uhlobo lwase-assamica olunamaqabunga amakhulu.
  • Indlela yezitshalo: izihlahla kanye nezihlahla eziphakathi nendawo ikakhulukazi (乔木/小乔木, qiáomù / xiǎoqiáomù).
  • Izinto ezingavuthiwe: iqabunga elisha elineqhugwana; kumaqoqo asezingeni kuthiwa kusetshenziswa izinga le “qhugwana namaqabunga amabili noma amathathu”.
  • Izigaba ngeminyaka yezihlahla: kusukela ekutshalweni kweminyaka ephakathi kuya ezihlahleni ezindala (古树, gǔshù); ukwakheka kwangempela kuncike eqoqweni elithile.

Izinhlobo ezinamaqabunga amakhulu zibonakala ngeqabunga elide (ngokuvamile elingama-10–15 cm noma ngaphezulu), uboya obubonakalayo bamaqhugwana amancane (白毫, báiháo), kanye nokuqukethwe okuphezulu kwezinto ezikhishwayo, okuyikho okunquma ukusinda nokuqina kokumnandi kwe-pu’er. Kubalulekile ukuqonda ukuthi igama elithi “dàshān” noma “gǔshù” emaphaketheni ngokwalo aliqinisekisi izinto ezingavuthiwe zezihlahla ezindala — iminyaka yangempela yezitshalo iqinisekiswa yimvelaphi kanye nezinto ezithinta izinzwa kuphela.

4. Isimo Sendawo kanye Nezici Zokutshala:

  • Ukuphakama: cishe amamitha ayi-1500–1900 ngaphezu kogu lolwandle (kuyisici sezingadi eziphakeme zase-Měngsòng).
  • Isimo sezulu: i-subtropical monsoon, enokwehlukaniswa okucacile kwezinkathi zonyaka ezimanzi (Meyi–Okthoba) nezomile (Novemba–Ephreli).
  • Imvula kanye namazinga okushisa: cishe i-1300–1600 mm yemvula ngonyaka, izinga lokushisa lonyaka cishe li-18–21 °C.
  • Inhlabathi: inhlabathi yasezintabeni ebomvu-ophuzi nensundu, ene-asidi, enokuqukethwe okuphezulu kwe-organic ngaphansi kombhede wehlathi.

Izindawo eziphakeme zase-Měngsòng ziletha inkungu evamile, ukuhlukahluka okukhulu kwamazinga okushisa ubusuku nemini, kanye nokukhanya okusabalalisiwe — izimo ezibambezela ukukhula kwamahlumela futhi zifake isandla ekuqongeleleni kwezinhlanganisela ezinuka kamnandi nama-amino acid. Inhlanganisela yokubanda kwezintaba kanye nongqimba onamandla we-forest litter kwakha iphrofayili evamile yalesi sifunda: umzimba osindayo wokumnandi, umunyu osobala omusha, kanye nephunga lemifino yehlathi-noju “lwasezintabeni”.

5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:

  • Uhlobo lokucubungula: izinto ezingavuthiwe zilungiswa njenge-máochá eyomiswe elangeni (晒青毛茶, shàiqīng máochá), bese icindezelwa ibe isinkwa.

Ukukhiqiza kwenzeka ngezigaba ezimbili. Okokuqala, kutholakala umkhiqizo osaqala oyimpuphu nge-ayini kusuka eqabungeni elisha: ukuvuna (采摘, cǎizhāi) → ukubuna (萎凋, wěidiāo) → ukumiswa kokuluhlaza ngokufudumeza ebhodweni (杀青, shāqīng) → ukusonga (揉捻, róuniǎn) → ukwomiswa elangeni (晒干, shàigān). Umehluko osemqoka ovela etiyeni eliluhlaza ukushisa okulawulayo kokumiswa, lapho ama-enzyme engacindezelwa ngokuphelele, ngaleyo ndlela kulondoloze ikhono letiye lokuvuthwa okuhamba kancane kamuva.

Emva kwalokho i-máochá iyacindezelwa: inani elilinganisiwe liyashiswa (蒸压, zhēngyā), linikezwe ukuma kwesinkwa esikhwameni sendwangu nangetshe lesicindezelo noma isicindezelo esinezikulufu, emva kwalokho lomiswa kancane. Ukuze kutholakale indlela esebenza ngobunono kakhudlwana, kusetshenziswa izicindezelo zamatshe (石模, shímó) kanye nokwomiswa kwemvelo. Isinkwa eseliphelele sisengu-pu’er eluhlaza, futhi ukunambitheka kwayo kuzoshintsha ngokuhamba kweminyaka.

6. Izici Ezithinta Izinzwa:

  • Iqabunga elomile: luhlaza omnyama onamathoni ansundu nesiliva, lisontekile liqinile, linamaqhugwana anoboya obubonakalayo.
  • Ukumnandi: kusuka okusagolide okukhanyayo nokuluhlaza okotshani (etiyeni elincane) kuya okusagolide okugcwele ngokukhula; kucwebile.
  • Iphunga: izimbali-noju, namathoni amakhambi asezintabeni, ngezinye izikhathi ukuba namakha ezithelo okulula.
  • Ukunambitheka: okusindayo, okunomunyu osobala ekuqaleni nokubabanisa (苦涩, kǔsè), okusuka kushintshwe ubumnandi ngokushesha.
  • I-aftertaste: ukubuya okucacile kobumnandi (回甘, huígān) nokukhiqizwa kwamathe okuningi (生津, shēngjīn), umphumela omnandi emphinjeni (喉韵, hóuyùn).

Esifundeni sase-Měngsòng kuyisici umunyu “ofundekayo”, ongahlali emlonyeni isikhathi eside, kodwa oguqula ube ubumnandi — ngalokhu kwehluka ezingadini ezithambile ezingomakhelwane. Abathandi abaningi babuye baqaphele “amandla etiye” abonakalayo (茶气, cháqì) — umphumela womzimba ofudumezayo noqabulayo, okuthi ngokwesiko lamaShayina ubhekwe njengophawu lwezinto ezingavuthiwe zekhwalithi yasezintabeni eziphakeme.

7. Ukwakheka Kwamakhemikhali:

  • Ama-Polyphenol (茶多酚, chá duōfēn): aphezulu ku-pu’er eluhlaza elincane, cishe ama-28–35 %.
  • Ama-Catechin (儿茶素, érchásù): ingxenye enkulu yama-polyphenol, abangela ubumunyu nokubabanisa.
  • I-Caffeine (咖啡碱, kāfēijiǎn): cishe i-3–5 %.
  • Ama-Amino acid (氨基酸, ānjīsuān), okuhlanganisa ne-theanine (茶氨酸, chá’ānsuān): cishe i-2–4 %, anika ubumnandi kanye “nomnandi wenyama”.
  • Okunye: ushukela oncibilikayo, ama-pectin, izinhlanganisela ezinuka kamnandi.

Amanani anikeziwe angokucatshangwa futhi ancike eqoqweni, enkathini yonyaka nangonyaka wesivuno. Ngokukhula (陈化, chénhuà), okuqukethwe kwama-polyphenol angahlangene kuncipha kancane kancane ngenxa ye-oxidation ehamba kancane, ubumunyu buyathamba, futhi iphrofayili iguqukela emathoni abushelelezi, “avuthiwe” — yingakho i-pu’er endala eluhlaza ihlonishwa ngokwehlukile.

8. Izakhiwo Ezinomthelela Omuhle:

  • Ama-Antioxidant: ama-polyphenol nama-catechin anomsebenzi obonakalayo wokulwa ne-oxidation.
  • Ukuqabula: i-caffeine ehlanganiswe ne-theanine inika ukuqabula okumnene ngaphandle kokuphakama okunamandla.
  • Ukugaya ukudla: ngokwesiko lamaShayina, i-pu’er eluhlaza iphuzelwa ukudambisa ukusinda emva kokudla okunamafutha.

Le miphumela akufanele ibhekwe njengeyelapha. I-pu’er eluhlaza elincane igcwele ama-polyphenol ne-caffeine, ngakho-ke itiye eliqiniswe kakhulu lingaba nzima esiswini esizwelayo futhi alifuneki esiswini esingenalutho noma ebusuku. Ukulinganisela nekhwalithi yamanzi kubaluleke kakhulu lapha kunanoma yikuphi ukulindela “okuthuthukisa impilo”.

9. Ukwenza Itiye:

  • Isitsha: i-gàiwǎn (盖碗, gàiwǎn) noma i-Yíxīng teapot enomthamo ongu-100–150 ml; ukuhlola isimo sendawo, i-gàiwǎn iyathandeka kakhulu.
  • Isilinganiso: cishe amagremu ama-5–8 nge-100–150 ml (cishe igremu eli-1 ngamamililitha wamanzi ayi-15–20).
  • Amanzi: athambile, izinga lokushisa lingu-95–100 °C; etiyeni elincane kakhulu futhi elibabayo, kungancishiselwa ku-90–95 °C ukuthambisa ubukhali.
  • Ukugeza: okukodwa ngokushesha (imizuzwana emi-3–5), bese kuthululwa.

Kwenziwa itiye ngokuphuza okulandelanayo (工夫, gōngfū): ukuphuza kokuqala okungu-3–5 kugcinwa imizuzwana emi-5–10 ngakunye, bese isikhathi sikhuliswa kancane kancane ngemizuzwana embalwa ngokuphuza ngakunye. Izinto ezingavuthiwe zekhwalithi yasezintabeni eziphakeme zikwazi ukumelana nokuphuzwa okuyisi-8–12 noma ngaphezulu okufushane, zivuleka ngamagagasi: okokuqala iphunga nobumunyu, bese ubumnandi obukhulayo nokuphendula “emphinjeni”. I-Pu’er yalolu hlobo ayikuthandi ukuthelwa isikhathi eside — ukuthelwa isikhathi eside kwenza ukunambitheka kube isicaba nokubaba.

10. Ukugcinwa:

  • Izimo: umswakamo ophakathi nendawo (cishe ama-55–70 %), izinga lokushisa cishe lingama-20–30 °C, ukungabikho kwamaphunga angaphandle nokukhanya okuqondile.
  • Isitsha: ukugoqa kwephepha lokuqala kanye nekhadibhodi; ukugcina isikhathi eside, izinkwa zigcinwa endaweni engena umoya, kodwa ngaphandle kokungenisa umoya oqondile.

I-pu’er eluhlaza ukuphela kwesigaba setiye esenzelwe ukuvuthwa kweminyaka eminingi. Emoyeni owomile kakhulu, ukukhula kuhamba kancane; ngomswakamo owedlulele, kungenzeka isikhunta nokonakala. Isiqondiso esinengqondo yi-microclimate ezinzile ngaphandle kokuguquka okukhulu, ehlukaniswe nekhofi, izinongo, kanye namakha. Ngokugcinwa okufanele, isimilo sesinkwa sishintsha ngokuphawulekayo phakathi namashumi eminyaka.

11. Intengo kanye Nezinto Zomgunyathi:

  • Izinga lentengo: i-Mànlǚ ayisona igama “eliphezulu”, ngakho-ke isikhundla sibiza ngokusesilinganisweni ngokwezinga lama-pu’er entaba eyodwa.
  • Ububanzi: isinkwa esincane esingu-357 g esivela ezintweni ezingavuthiwe ezixubile/zamasimu cishe kusuka emakhulwini ambalwa e-yuan, kweziqinisekisiwe zezihlahla ezindala — kubiza kakhulu; intengo incike kakhulu onyakeni nasemvelaphi.

Izingcuphe ezinkulu zemakethe akuwona umgunyathi omahhadlahhadla, kodwa ukushintshwa kwezinto ezingavuthiwe kanye nokukhukhumeza isikhundla. Ngaphansi kwegama elithi “Mànlǚ Dàshān” kanye nophawu oluthi “gǔshù”, kuvame ukuthengiswa amaqabunga amasimu ashibhile (台地茶, táidì chá) noma impahla evela ezingadini ezingomakwane, ezingabalulekile kangako. Izikhombisi zokuthenga ngokwethembeka: intengo eyanele (itiye “lezihlahla ezindala” elishibhile ngokungavamile cishe njalo liwukukhohlisa), ulwazi olucacile ngonyaka nendawo yokuvuna, isithunzi somthengisi. Kuyasiza ukuhlola amaqabunga aphekiwe: ezintweni ezingavuthiwe ezinhle, aqinile, anwebekayo, aphelele, anombala ofanayo. Izitifiketi kanye nezinto ezifakiwe ngaphakathi (内飞, nèifēi; 内票, nèipiào) zingamgunyathiswa kalula, ngakho-ke okuhlala kunquma ukunambitheka — ukujula, ukubuya okude kobumnandi, kanye nokuphendula komzimba okunzima ukukulingisa ngempahla eshibhile.

12. Amaqiniso Athakaselayo:

  • Isiqalo esithi “màn” (曼, màn) emagameni ezindawo zase-Xīshuāngbǎnnà sisuka olimini lwesi-Dai (傣族, Dǎizú) futhi sisho “idolobhana”; amagama anjalo asakazeke kuso sonke isifunda.
  • Isifunda sase-Měngsòng singesinye sezindawo zetiye eziphakeme kakhulu e-Xīshuāngbǎnnà, futhi ukuphakama kunomthelela oqondile ekusindeni nasemakheni “asentabeni” ama-pu’er endawo.
  • Isisindo esijwayelekile sesinkwa esingu-357 g sihlobene nefomethi “yezinkwa eziyisikhombisa” esixukwini (筒, tǒng): izinkwa eziyisikhombisa zenza cishe u-2.5 kg — le nqubo yamiswa ngesikhathi sefekthri sekhulunyaka lama-20, nakuba igama ngokwalo elithi “amadodana ayisikhombisa” (七子饼, qīzǐbǐng) lidala kunalokho.
  • I-pu’er eluhlaza (生茶) kanye “nokuvuthiwe” i-pu’er e-shú (熟茶, shú chá) yimikhiqizo eyehluke ngokuphelele: eyesibili ihamba ngokuvutshelwa okwenziwa futhi ayihloselwe ukuvuthwa kweminyaka eminingi ngendlela efanayo neyokuqala.

Ekuphetheni:

I-Mànlǚ Dàshān ingummeleli ogqamile wegagasi lesimanje lama-pu’er aluhlaza entaba eyodwa: itiye elingenamlando wophawu ophakeme, kodwa elisekelwe esimeni sangempela sendawo yase-Měnghǎi esezintabeni eziphakeme. Inani layo alinqunywa igama elimbozelweni, kodwa inhlanganisela yemvelaphi, iminyaka yezihlahla, nokucubungula ngokucophelela, futhi lihlolwa — enkomishini, ngokujula kokunambitheka, ubumsulwa bobumunyu, nobude be-aftertaste emnandi.

Kulabo abafunda nge-pu’er, izikhundla ezinjengalezi zilusizo njengendlela yokuqonda “ungqimba oluphakathi” lwemakethe phakathi kwetiye elingaziwa lasefekthri namatshe emigodi abizayo adumile. Indlela enengqondo lapha iwukuthenga ngamasampula, ukwethemba izinzwa kakhulu kunophawu, nokukhumbula ukuthi i-pu’er eluhlaza ayizivezi ngokushesha: ingxenye yesimilo sayo izovela kuphela emva kweminyaka yokugcinwa okufanele.

the teas described here are available from teamotea