thetea.app · the encyclopedia Encyclopedia · School · Atlas · Pu-erh · Equipment EN · RU · · · · FR · ES · AR · DE · JA · KO
+61 more
thetea.app Browse all →

home · article

tóng mù guān hóng chá

tóng mù guān hóng chá · 桐木关红茶

I-Tunmuguan ebomvu itiye (桐木关红茶, Tóngmù Guān hóngchá) yigama elihlanganisayo lamatiye abomvu (kwegama lasentshonalanga — amnyama) azalelwa edolobhaneni laseTunmu kanye nasendaweni ezungeze ichopho len

I-Tunmuguan ebomvu itiye (桐木关红茶, Tóngmù Guān hóngchá) yigama elihlanganisayo lamatiye abomvu (kwegama lasentshonalanga — amnyama) azalelwa edolobhaneni laseTunmu kanye nasendaweni ezungeze ichopho lentaba iTunmuguan, enkabeni yendawo yokulondoloza imvelo yaseWuyishan enyakatho yesifundazwe saseFujian. Yilezi zintaba ezithathwa njengendawo yomlando yalo lonke itiye elibomvu lomhlaba: kwakulapha lapho kwavela khona iZhengshan Xiaozhong (正山小种, Zhèngshān Xiǎozhǒng) ngasekupheleni kwekhulu leshumi nesithupha neleshumi nesikhombisa, kwathi ngo-2005 kwavela iJin Jun Mei (金骏眉, Jīn Jùn Méi) edumile yamaqabunga amancane. Isikhundla esithi “iqabunga elilodwa” (单芽, dān yá) sisho isitayela esithambile kunazo zonke, esiyiqabunga kuphela sasendaweni, esihlobene nama-junmei. Emehlukanisa namanye amatiye abomvu amaningi, iTunmuguan ihlukaniswa ngemvelaphi yezintaba eziphakeme, impahla eluhlaza yasendle nengaphandle kancane yezihlahla zetiye zasendaweni, kanye nesimo esiqinile sokulondolozwa kwemvelo, okunciphisa umthamo wokukhiqiza.


1. Ukwahlukaniswa Nendabuko:

  • Uhlobo: itiye elibomvu (elivutshelwe ngokuphelele) — 红茶 (hóngchá).
  • Isigaba: isitayela sesifunda, esihlanganisa ama-xiaozhong (小种, xiǎozhǒng) asendulo kanye namatiye amaqabunga omndeni wama-junmei (骏眉, jùnméi); lesi sikhundla — esenziwe ngamaqabunga awodwa (单芽, dān yá), okusho ukuthi uhlobo oluphakeme, “olusagolide” ngokwezinga.
  • Imvelaphi: idolobhana laseTunmu (桐木村, Tóngmù Cūn) kanye nechopho iTunmuguan (桐木关), idolobha laseWuyishan (武夷山市, Wǔyíshān Shì), isifunda saseNanping (南平市, Nánpíng Shì), isifundazwe saseFujian (福建省, Fújiàn Shěng).
  • Indawo: inkaba yesizinda sikazwelonke sokulondoloza imvelo saseWuyishan, cishe u-27°40′–27°50′ enyakatho kanye no-117°30′–117°50′ empumalanga, ekuphakameni okusukela cishe kumamitha angu-700 kuya kwangu-1200, ezinye iziqephu ngaphezulu.
  • Umqondo “wentaba yangempela”: igama elithi 正山 (zhèngshān, “intaba yeqiniso”) ngokomlando lisho itiye elivela enkabeni yaseTunmu ngokuhlukile kwelithi 外山 (wàishān, “izintaba zangaphandle”) — okungamampunge avela ezindaweni eziseduze nasezindaweni ezingeyona.

Amazinga omkhakha ezinhlobonhlobo eziseduze: GB/T 13738.3 «I-Tiye Elibomvu. Ingxenye 3. Itiye elibomvu i-xiaozhong» (小种红茶) kanye nezinga likazwelonke le-Jin Jun Mei GB/T 32720—2016 (金骏眉茶). I-Zhengshan Xiaozhong yaseTunmu ivikelwe njengomkhiqizo onophawu lwendawo.

2. Umlando Nokubaluleka Kwamasiko:

  • Ukuvela: isiko lithi ukuvela kwetiye elibomvu eTunmu kwenzeka ngasekupheleni kwenkathi yeMing — ekuqaleni kweQing (cishe ngasekupheleni kwekhulu leshumi nesithupha neleshumi nesikhombisa). Inganekwane eyaziwa kakhulu ixhumanisa ukuzalwa kwe-xiaozhong nokuphoqeleka ukomiswa kwetiye ngesivinini phezu kwentuthu kaphayini.
  • Ukuthunyelwa Ngaphandle kanye ne-«Bohea»: ngekhulu leshumi nesikhombisa neshumi nesishiyagalombili itiye laseWuyishan lalithunyelwa eYurophu; igama elithi 武夷 ngendlela yasendaweni yokubiza laletha igama lesiNgisi elithi «Bohea», kanti i-xiaozhong ebhenywayo (ngokwesiko lasentshonalanga — iLapsang Souchong) yaba elinye lamatiye amnyama okuqala ase China awaziwa eBrithani.
  • Ukuzalwa kwe-junmei: ngo-2005 eTunmu izingcweti ezaziholwa nguJiang Yuanxun (江元勋, Jiāng Yuánxūn) kanye nomhluzi wetiye uLiang Junde (梁骏德, Liáng Jùndé) badala iJin Jun Mei — itiye elibomvu elakhiwe ngamaqabunga kuphela ngaphandle kokubhenywa. Lesi senzakalo empeleni saqala kabusha imakethe yangaphakathi yetiye elibomvu eChina.
  • Izigaba ze-junmei: uhlelo lwezitezi ezintathu lwasungulwa — iJin Jun Mei (金骏眉, amaqabunga kuphela), iYin Jun Mei (银骏眉, Yín Jùn Méi, iqabunga nekhasi) kanye neTong Jun Mei / Xiaochigan (铜骏眉/小赤甘, impahla eluhlaza evuthiwe kakhudlwana).

3. Incazelo Yezitshalo Nempahla Eluhlaza:

  • Uhlobo: Camellia sinensis var. sinensis — uhlobo olunamaqabunga amancane.
  • Isitshalo: inhlanganisela yembewu yasendaweni iWuyi Caicha (武夷菜茶, Wǔyí cài chá) — akuyona ikhlo, kodwa inhlanganisela yofuzo ehlukahlukene, ephindwenziswa ngembewu; kusuka lapha ubunkimbinkimbi bemvelo bephunga elimnandi.
  • Impahla eluhlaza yalesi sikhundla: amaqabunga angakavuleki angawodwa (单芽) okuvunwa kwasentwasahlobo, anoboya obuningi obusagolide (金毫, jīn háo).
  • Isimo sokuvuna: ngenxa yokuphakama, ukukhula kweTunmu kwenzeka kamuva, ukuvunwa kwamaqabunga kwenzeka ikakhulukazi ngasekupheleni kwentwasahlobo; ukuze kutholakale u-500 g wetiye elenziwe ngamaqabunga kuphela, kudingeka amashumi ezinkulungwane zamaqabunga, okunquma intengo ephezulu.

Ikhasi eliyiqabunga ngokuphelele linikeza imicu emincane emangalayo kanye nezinto eziningi ezincibilikayo, ngakho-ke umgando uthambile, unobumnandi obugqamile futhi awunabo ubukhali obubabayo.

4. I-Terroir kanye Nezimpawu Zokukhulisa:

  • Isimo sendawo: izintaba nezigodi, nemithambeka eyigqinsi, izihosha nemifudlana; indawo ephakeme kakhulu — intaba iHuanggang (黄岗山, Huánggāng Shān, amamitha angu-2160,8), “isikebhe sophahla” lwaseMpumalanga yeChina.
  • Isimo sezulu: kupholile, kunomswakama, kunenkungu njalo kanye nomehluko omkhulu wamazinga okushisa phakathi kosuku nobusuku; isikhathi eside sokumbozwa ngamafu sihlakaza ukukhanya futhi sibambezele ukukhula kwamahlumela.
  • Umhlabathi: amadwala agugile anengxubevange yezinto eziphilayo, amanzi ageleza kahle emithambekeni.
  • Imvelo: indawo — isizinda esiqinile sokulondolozwa kwemvelo (into ephindwe kabili yeGugu Lomhlaba le-UNESCO kusukela ngo-1999: eyesiko neyemvelo). Imikhawulo emisebenzini yezomnotho inomthelela ekusetshenzisweni okuncane kakhulu kwekhemikhali yezolimo nokulondolozwa kwezitshalo ezingaphandle kancane.

Inhlanganisela yokuphakama, inkungu kanye nokukhula okunensayo kukhuphula ingxenye yezandulela zephunga elimnandi kanye nama-amino acid emaqabungeni, okudala uhlamvu “lwentaba” oluqashelwayo (山场韵, shānchǎng yùn).

5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:

Kwisitayela esingenantuthu seqaabunga elilodwa (uhlobo lwe-jin jun mei) kusetshenziswa uhlelo oluyisisekelo lwetiye elibomvu ngaphandle kokubhenywa kukaphayini:

  • Ukuvuna (采摘, cǎizhāi): ukukhethwa kwamaqabunga awodwa.
  • Ukwethisa ubuthongo (萎凋, wēidiāo): ukwehlisa umswakama nokuqalisa izinqubo zokubila, endlini noma ngokushisa okuthe xaxa.
  • Ukunyangwa (揉捻, róuniǎn): ukunikeza isimo nokubhidliza izindonga zamangqamuzana okwenzela ukugqwaliwa.
  • Ukubila nokugqwaliwa (发酵/渥红, fājiào / wòhóng): ikhasi lithola ithoni ebomvu yethusi, kwakheka iphunga elimnandi loju nezithelo.
  • Ukomisa (干燥, gānzào): ukuqeda ukoma emalahleni noma emshinini wokomisa ngogesi; intuthu kaphayini ayisetshenziswa.

Ngokuqhathanisa, i-Zhengshan Xiaozhong yasendulo ebhenywayo iqhubeka nge-«bhodwe elibomvu» (过红锅, guò hóng guō) — ukugazingwa okusheshayo ukuze kumiswe ukubila — kanye nokubhenywa esakhiweni esikhethekile sokomisa i-qinglou (青楼, qīnglóu) ngentuthu kaphayini waseMawei (马尾松, mǎwěisōng), okunikeza ithoni eyaziwayo yentuthu kaphayini (松烟香, sōngyānxiāng). Esitayeleni seqabunga elilodwa lesi sigaba asikho.

6. Izimpawu Zokuzwa Ngezitho Zomzimba:

  • Iqabunga elomile: amaqabunga amancane asongekile aqinile, umbala uhlanganisa amathoni amnyama nsundu nawagolide (inhlanganisela yegolide namnyama), anoboya obubonakalayo.
  • Umgando: obala, kusukela ephuzi elisagolide kuya kweliluhlaza okwenyanga, ugqamile.
  • Iphunga elimnandi: loju (蜜香, mìxiāng), izimbali nezithelo (花果香, huāguǒxiāng), namathoni e-longan (桂圆, guìyuán) kanye nobumnandi obuncane be-malt nobhatata.
  • Ukunambitheka: kuthambile, kumnandi, kuhlanganisiwe, nokunambitheka okuhlala njalo ngemuva (回甘, huígān); etiyeni eliyiqabunga elisezingeni eliphezulu ukubaba nokuhwamuka akugqamile.
  • Isisekelo (叶底, yèdǐ): amaqabunga awodwa alinganayo athambile, anwebekayo, ombala wethusi ne-golide.

7. Ukwakheka Kwamakhemikhali:

  • Ama-polyphenol etiye (茶多酚, chá duōfēn): agqwalisiwe ngokwengxenye ngesikhathi sokubila, izinga lawo limaphakathi.
  • Ama-theaflavin nama-thearubigin (茶黄素/茶红素, chá huángsù / chá hóngsù): imikhiqizo yokugqwala, enquma umbala womgando, “ukugqama” kanye nohlamvu lokunambitheka.
  • I-caffeine (咖啡碱, kāfēijiǎn): empahleni eluhlaza eyiqabunga iphezulu uma kuqhathaniswa.
  • Ama-amino acid (氨基酸, ānjīsuān): kuhlanganise ne-theanine; emaqabungeni ingxenye yawo iphakeme, okunikeza i-umami nobumnandi.
  • Izinhlanganisela zephunga elimnandi: zakha isixha soju nezithelo.

Amanani aqondile ancike ebhentshini elithile, unyaka kanye nesiqephu sendawo, ngakho-ke akulungile ukuwanikeza njengamamaki angashintshi; lapha okubalulekile isithombe esibanzi: etiyeni elibomvu eliyiqabunga elilodwa umnikelo wama-amino acid uphezulu kanti ingxenye ye-polyphenol ithambile, kunamatiyeni amahle abomvu anamaqabunga amakhulu.

8. Izakhiwo Eziwusizo:

  • Uhlamvu lokufudumeza: ngokwemibono yomuthi wesintu wamaShayina, itiye elibomvu lithathwa njengelifudumele ngokwemvelo futhi lithambile esiswini kuneliluhlaza.
  • Ama-antioxidant: ama-theaflavin kanye nama-polyphenol asasele anomsebenzi wokulwa nokugqwala.
  • Ukuqabula: i-caffeine ihlangene ne-theanine inikeza amandla ngephrofayili ethambile uma kuqhathaniswa.
  • Ukugayeka kokudla: umgando ofudumele kuthiwa wenza kube lula ukubona ukudla okunamafutha.

Imikhawulo ejwayelekile: uma uzwela nge-caffeine, ntambama, ngesikhathi sokukhulelwa nangezimo ezithile kungcono ukunciphisa ukuqina nomthamo. Sikhuluma ngesiphuzo, hhayi ikhambi, futhi izitatimende “zokwelapha” izifo azinasisekelo.

9. Ukwenza Itiye:

  • Isitsha: i-gaiwan noma i-teapot encane (i-porcelain noma ubumba lwaseYixing) enomthamo ocishe ube ngu-100–120 ml; ukuze ubuke amaqabunga kungasetshenziswa nengilazi.
  • Isisindo: cishe amagremu angu-3–5 nge-100–120 ml (amaqabunga alula futhi anomthamo mkhulu, qondisa ngomthamo wetiye elomile, hhayi ngesisindo kuphela).
  • Amanzi: athambile, angu-90–95 °C. Amaqabunga athambile akathandi amanzi abilayo anomsindo, kodwa impahla eluhlaza yaseTunmu esezingeni eliphezulu ikwazi ukuphatha no-95–100 °C; uma kubaba yehlisa izinga lokushisa.
  • Ukugeza: akudingekile; uma uthanda — ukuwasha ngokushesha.
  • Ukuthululela (isitayela sokuthululela): imigando yokuqala imizuzwana engu-5–10, bese isikhathi sandiswa kancane kancane; itiye elihle likwazi ukuphatha ukuthululelwa okuyisishiyagalombili kuya kweyishumi nambili kugcinwe ubumnandi.
  • Indlela yasentshonalanga: cishe amagremu angu-3 ngama-200 ml, 90 °C, imizuzu engu-3–4; kuvumelekile nokuncwiliswa isikhathi eside enkomishini enkulu.

Uphawu lwezinga — ukunambitheka okuhlala njalo okubuyayo kanye nokugcinwa kwephunga elimnandi loju nezithelo ekuthululweni kuye kokunye, ngaphandle kokukhula kokubaba.

10. Ukugcinwa:

  • Isiqukathi: esivaleka ngokuphelele, esingabonisi ukukhanya — isikhwama esino-foil kanye nebhokisi likathayela noma le-ceramic.
  • Izimo: indawo epholile eyomile engenakho ukukhanya, iphunga elingahlobene kanye nokuguquguquka komswakama; ikhishi eduze kwesitofu nezinongo akulungile.
  • Isikhathi: itiye elibomvu lizinzile, kodwa amatiye anephunga elimnandi angamacembe angawodwa abonakala kangcono eminyakeni yokuqala engu-1–2; lapho ukusha kulahleka, iphunga elimnandi libuyiselwa ngokwengxenye ngokukomisa okuncane okuphindwayo.
  • Kubalulekile: leli akulona itiye “lokulondolozwa” iminyaka eminingi ngokohlobo lwe-shu-puer; kugxilwe ebushini besixha.

11. Intengo Namampunge:

Itiye lebomvu leqiniso eliyiqabunga elilodwa elivela enkabeni yaseTunmu — lingelinye lamatiyane abomvu abiza kakhulu eChina. I-Jin Jun Mei yeqiniso yaseTunmu ekuthengisweni ngokuvamile ibiza kusuka ezinkulungwaneni ezimbalwa kuya kweziyishumi zama-yuan nge-500 g, kanti amabhentshi aphezulu — abize nakakhulu. Izinhlobo «zezintaba zangaphandle» (外山) namatiye amaqabunga avela kwezinye izifundazwe abiza izikhathi ezimbalwa ephansi kunalokho, futhi yiwo ngokuvamile athengiswa ngaphansi kwegama laseTunmu.

Indlela yokuziqondisa ekukhetheni:

  • Umbala wekhasi elomile: itiye leqiniso — inhlanganisela yegolide namnyama. Ukubukeka okugqamile “kwegolide” okulinganayo ngaphandle kwamaqabunga amnyama kuyasolisa: lokhu kungaba akulona iTunmu, noma kuyimpahla eluhlaza enombala (染色, rǎnsè).
  • Iphunga elimnandi: ubumnandi bemvelo boju, izimbali nezithelo; okuxwayisayo ubumnandi bokufakelwa futhi, esitayeleni esingenantuthu, amathoni entuthu.
  • Umgando: osobala osagolide; ukufiphala, ithoni elibomvu eliminyene ngokungemvelo noma ukufakwa kombala kuwuphawu oluhluphayo.
  • Ukuqina: itiye leqiniso linikeza ukuthululelwa okuningi okulinganayo nokunambitheka okuhlala njalo; umgunyathi uyasheshe “ungenalo uzwelo” futhi ubabhe.
  • Isisekelo: amaqabunga awodwa alinganayo anwebekayo; ikhasi eliphukile, elingalingani, elimnyama liveza ukuhlanganisa okwehlukene.
  • Intengo nomthombo: i-Jin Jun Mei “yaseTunmu” eshibhile ngencazelo ayilona leli ezisho ukuthi yilo. Izitifiketi zemvelaphi zikhona, kodwa ziyakhohliswa, ngakho-ke okubalulekile idumela lomthengisi nokwazi ukuhlola itiye ngokuthululela.

12. Amaqiniso Athakazelisayo:

  • Indawo yokuzalwa kwetiye elibomvu: iTunmu ithathwa njengendawo lapho kwazalelwa khona itiye lokuqala elibomvu emhlabeni — iZhengshan Xiaozhong, cishe amakhulu amane eminyaka adlule.
  • Umkhondo waseYurophu: ngaphansi kwegama elithi «Bohea», itiye laseWuyishan lalithunyelwa kakhulu eYurophu ngekhulu leshumi nesikhombisa neleshumi nesishiyagalombili.
  • Inguquko ka-2005: ukudalwa kweJin Jun Mei kwaveza isigaba esiphelele “se-junmei” kanye negagasi lentshisekelo ematiyeni amaqabunga abomvu kulo lonke elaseChina.
  • Igama lezigaba: “igolide — isiliva — ithusi” (金/银/铜) emagameni ejunmei libonisa ingxenye yamaqabunga kanye nesigaba sempahla eluhlaza.
  • Isizinda esiqinile sokulondoloza: ukukhiqiza kukhawulelwe uhlelo lokulondolozwa kwemvelo, kanti eduze kukhona indawo ephakeme kakhulu eNingizimu-mpumalanga yeChina — iHuanggang (amamitha angu-2160,8).
  • I-Gugu eliphindwe kabili: iWuyishan ifakwe ohlwini lweZikhumbuzo Zomhlaba ze-UNESCO ngesikhathi esisodwa njengento yesiko neyemvelo.

Ngokuphetha:

ITiye laseTunmuguan elibomvu — akulona uphawu olulodwa oluqondile, kodwa isiko eliphelele: kusuka ku-xiaozhong yomlando ebhenywayo kuya ematiyeni anamuhla amaqabunga omndeni we-junmei. Ingxenye yeqabunga elilodwa evela enkabeni yaseTunmu imelela isiqongo salomgqa — itiye elingenantuthu, elimnandi njengoju nezithelo, elibushelelezi, lapho kuhlanganiswe khona i-terroir yezintaba eziphakeme yesizinda sokulondolozwa kwemvelo saseWuyishan, inhlanganisela yembewu yezihlahla zasendaweni kanye nokukhanda okuvunwa ngamaqabunga.

Yimvelaphi nobuqiniso lapha okubaluleke ngaphezu kwamagama anomsindo epaketheni. Indlela enengqondo — ukugxila ekhasini eliyigolide namnyama, hhayi “eliwonke igolide”, iphunga elimnandi lemvelo ngaphandle kobumnandi bokufakelwa kanye nasekuziphatheni kwetiye ekuthululweni: itiye laseTunmu leqiniso eliyiqabunga elilodwa elibomvu liziveza kancane kancane, libambe ukunambitheka okuhlala njalo okubuyayo futhi ligculise idumela lalo hhayi ngezokumaketha, kodwa ngomgando ngokwawo.

the teas described here are available from teamotea