new.thetea.app · sampling channel Encyclopedia · School · Atlas · Pu-erh · Equipment EN · RU · · · · FR · ES · AR · DE · JA · KO
+61 more
new.thetea.app Browse all →

home · article

Ziyang Lǜchá

Zǐyáng lǜchá · 紫阳绿茶

Ziyang Lǜchá (紫阳绿茶, Zǐyáng lǜchá) — itiye eliluhlaza lasemandulo lasenyakatho-ntshonalanga ye-China, elinomlando osukela esikhathini sase-Western Zhou (XI–VIII century BCE) — eminyakeni engaphezu kwezinkulungwane ezintathu edlule.

Ziyang Lǜchá (紫阳绿茶, Zǐyáng lǜchá) — itiye eliluhlaza lasemandulo lasenyakatho-ntshonalanga ye-China, elinomlando osukela esikhathini sase-Western Zhou (XI–VIII century BCE) — eminyakeni engaphezu kwezinkulungwane ezintathu edlule. Leli tiye elivela e-Ziyang County, e-Shaanxi Province, etholakala emithambekeni esenyakatho ye-Qinling-Bashan Mountain Range (秦巴山区), lidume ngezici ezimbili: okuqukethwe okuphakeme kakhulu kwe-selenium (0.15–3.853 mg/kg — okuphindwe izikhathi ezi-5.5 kunetiye elivamile), okuyinto elenza lithole igama elithi «Zǐyáng fùxī chá» (紫阳富硒茶, ‘itiye laseZiyang elicebile nge-selenium’), kanye nephunga elimnandi lamakhasteni elifanelwe isiqubulo esithi ‘nothile kodwa awubabayo, ugcwele futhi umnandi’ (浓而不涩,醇厚回甜). Ngesikhathi se-Tang Dynasty, leli tiye lalihambiswa enkantolo njenge-‘Jīnzhōu tea buds’ (金州茶芽) futhi lithunyelwa nge-Silk Road emazweni aseNtshonalanga. Imbongi yasendulo yabhala ngalo: «Kusukela emandulo intwasahlobo iseningizimu yendawo yokuhlola ifika ngaphambi kwezinye — / Ngesikhathi se-Qīngmíng itiye laseZiyang seliphekiwe» (自昔关南春独早,清明已煮紫阳茶).

1. Ukuhlukaniswa kanye Nemvelaphi:

  • Uhlobo: Itiye eliluhlaza (elingavutshelwanga). Likhiqizwa ngezindlela eziningana: okwesitayela senaliti (紫阳银针, ‘inaliti yesiliva yaseZiyang’), okwesitayela sekhashi (紫阳毛尖, ‘isihloko esinoboya baseZiyang’; 紫阳翠峰, ‘isiqongo esiluhlaza saseZiyang’), okuqondile (紫阳炒青, ‘okuthosiwe kwaseZiyang’), kanye nokwendabuko ‘okomisiwe elangeni’ (紫阳晒青/陕青茶, ‘itiye eliluhlaza laseShaanxi elomisiwe elangeni’).

  • Isigaba: Umkhiqizo Wezimpawu Zendawo Yesizwe (国家地理标志产品, 2004). Ngo-2020 — kwafakwa ohlwini lwezimpawu zendawo ezamukelwa ngokuhlanganyela yi-China ne-Europe (中欧地理标志互认名单). Ngo-2024 — umklomelo okhethekile wegolide embukisweni wasePanama (美国巴拿马万国博览会特等金奖). Igòng chá (贡茶) lomlando we-Tang. Ubukhulu bemboni yetiye (2023): amahektare ayi-16,700 ezivande zetiye, inani elihlanganisiwe — ama-yuan ayizigidi eziyizinkulungwane ezi-6.

  • Imvelaphi: I-China, i-Shaanxi Province (陕西, Shǎnxī), i-Ankang City (安康市, Ānkāng Shì), i-Ziyang County (紫阳县, Zǐyáng Xiàn). Indawo yophawu lwendawo — izigodi eziyimfunda engama-20. Umnyombo we-terroir: izigodi zase-Huangu (焕古镇), Chenguan (城关镇), Xiangyang (向阳镇), Hongchun (红椿镇), kanye ne-Haoping (蒿坪镇) — emazingeni aphakeme angama-350–900 m, emifuleni i-Hanjiang (汉江) ne-Renhe (任河), lapho kuhlanganiswe khona izivande zetiye zakudala ze-Ming ne-Qing.

  • Izixhumanisi zendawo: 108°33′–110°12′ empumalanga, 28°24′–28°36′ enyakatho.

2. Umlando kanye Nokubaluleka Kwezamasiko:

  • Umlando: I-Ziyang Lǜchá ingelinye lamatiye asendulo kakhulu e-China anomlando obhaliwe ongaphezu kweminyaka engu-3000.

    I-Western Zhou — Tang (XI century BCE — X century CE): Izitshalo zetiye endaweni yase-Ziyang zazikhona ngesikhathi se-Western Zhou (西周, XI–VIII century BCE). Ngesikhathi se-Tang, itiye elivela esifundeni sase-Jinzhou (金州, igama lasendulo le-Ankang) laba yiminikelo yombusi — ‘Jīnzhōu tea buds’ (金州茶芽, ‘amahlumela etiye aseJinzhou’). Itiye lalithunyelwa nge-Silk Road (丝绸之路) emazweni aseNtshonalanga (西域) — ngobunye bobufakazi bokuqala bokuhwebelana kwetiye emhlabeni wonke entshonalanga-nyakatho.

    I-Ming — Qing (XIV–XX century): Ngesikhathi se-Ming, uhlelo lwetiye ngamahhashi (茶马法, chámǎ fǎ) — ubukhosi obubodwa bokuhwebelana kwetiye ngamahhashi nabantu abangomadwalane — lwenza i-Ziyang yaba yisizinda esibalulekile sokuhwebelana kwetiye enyakatho-ntshonalanga. Ngesikhathi se-Qing, leli tiye lafakwa phakathi ‘kwekhulu elikhulu’ (ngokwesinye sezigaba zomlando). Umbusi we-Qing wase-Xing’an (兴安知府) wabhala umugqa odumile: «Kusukela emandulo intwasahlobo iseningizimu yendawo yokuhlola ifika ngaphambi kwezinye — / Ngesikhathi se-Qīngmíng itiye laseZiyang seliphekiwe» (自昔关南春独早,清明已煮紫阳茶).

    Umlando wakamuva: Ngo-1986, itiye lathola igama elisemthethweni elithi ‘Zǐyáng fùxī chá’ (紫阳富硒茶, ‘itiye laseZiyang elicebile nge-selenium’). Ngo-1989 — ukuqinisekiswa kwesayensi kwezakhiwo zokwelapha zetiye le-selenium. Ngo-2004 — ukuvikelwa kophawu lwendawo. Ngo-2020 — ukufakwa ohlwini lwe-GI olwamukelwa ngokuhlanganyela yi-China ne-Europe. Ngo-2024 — umklomelo okhethekile wegolide embukisweni wasePanama, eminyakeni eyi-109 ngemuva kokunqoba kokuqala kwetiye laseChina kule ndawo.

  • Igama:

    • «Ziyang» (紫阳) — ‘Umthunzi onsomi (ukukhanya kwelanga)’: igama lesigodi, elixhumene nomkhuba wobuDao — e-Ziyang kukhona i-Purple Yang Cave (紫阳洞), ehlotshaniswa nomhlakaniphi we-Daoist odumile u-Zhang Boduan (张伯端, igama lobuDao — Ziyang Zhenren, 紫阳真人).
    • «Lǜ Chá» (绿茶) — ‘itiye eliluhlaza’.
  • Ukubaluleka kwezamasiko: I-Ziyang ‘iyibhuloho letiye’ eliyingqayizivele phakathi kwempucuko yaseNingizimu China neyase-Asia Ephakathi: itiye elivela emithambekeni eseningizimu ye-Qinling lalihamba entshonalanga nge-Silk Road nasenyakatho ngesistimu yetiye ngamahhashi. Ku-Ziyang yanamuhla, itiye lingumgogodla wezomnotho (inani elihlanganisiwe lama-yuan ayizigidi eziyizinkulungwane ezi-6) kanye nophawu lwamasiko. Iphrofayili yeselenium inikeza itiye uphawu oluyingqayizivele ‘lwempilo’ — ‘umuthi wokuphila isikhathi eside’ (延年益寿的良药).

3. Incazelo Yezitshalo kanye Nezinto Zokusetshenziswa:

  • Izinhlobo / Cultivar: Eyinhloko — Ziyang Zhuye Quntizhong (紫阳槠叶群体种, Zǐyáng Zhūyè Qúntǐzhǒng) — uhlobo lwendabuko lwamahlamvu amancane naphakathi Camellia sinensis var. sinensis oluzalana ngokocansi. Ngo-1965, lwamukelwa uMnyango Wezolimo we-PRC njengenye yezinhlobo ezingama-21 zesizwe eziyisibonelo — isimo esiphakeme kakhulu sohlobo lwetiye. Luhluke ngokuqala kokuphila emva kwexesha kanye nokumelana okuphezulu nezimo ezingezinhle. Ngokungeziwe: Ziyang Dayepao (紫阳大叶泡, uhlobo lwamahlamvu amakhulu) ne-Ziyang Liuyezhong (紫阳柳叶种, ‘ihlamvu le-willow’, elinamahlamvu aphakathi). Iphrofayili yekhemikhali yehlamvu elisha: ama-amino acid — 3.08–5.69%, ama-polyphenol — 30.35%.

  • Ukuqoqwa kanye nokuhlukaniswa kwemikhiqizo:

    • Ziyang Máo Jiān (紫阳毛尖): Igama lomlando. Ukugoqeka okuqinile, uboya obuningi. Izinga eliphakeme kunawo wonke — amahlumela aphelele (特级单芽, ≥90%). U-500 g udinga ~ama-yuan angaphezu kwe-1,000.
    • Ziyang Yín Zhēn (紫阳银针): Isimo senaliti, amahlumela ami aqonde engilazini. Okuvela ezinhlotsheni zakuqala kakhulu.
    • Ziyang Cuì Fēng (紫阳翠峰): Kwakhiwa ngawo-1980. Imile kamnandi, inoboya obuningi, ukunambitheka okusha.
    • Ziyang Chǎoqīng (紫阳炒青): Okuthosiwe okukhulu. Amakhasteni, anamandla, aqinile. Enziwe ngezinto zasehlobo-ekwindla.
    • Ziyang Shàiqīng / Shǎnqīngchá (紫阳晒青/陕青茶): ‘Okomisiwe elangeni’ kwendabuko. Ukomiswa elangeni, isisekelo esiluhlaza-ophuzi, ukuqina okuphezulu.
  • Izinga lokuqoqwa: Amagreyidi amathathu:

    • Tèjí (特级): Amahlumela aphelele ≥90%. Ukugoqeka okuhle, uboya, iphunga lamakhasteni. Ama-amino acid ≥5.69%, i-selenium ≥0.3 mg/kg.
    • Yījí (一级): Ihlumela elilodwa nehlamvu elilodwa (≥80%). Umkhiqizo wamanzi ≥32%.
    • Èrjí (二级): Ihlumela elilodwa namahlamvu amabili. Ukuqina ≥4 infusions.

4. I-Terroir kanye Nezici Zokutshalwa:

  • Indawo: Umthambeka osenyakatho we-Qinling-Bashan Range (秦巴山区北麓) — umngcele phakathi kweNyakatho neNingizimu China. 32nd latitude enyakatho.

  • Ubude bokutshalwa: 280–2522 metres ngaphezu kolwandle. Umnyombo — 350–900 m.

  • Isimo sezulu: I-subtropical monsoon. Izinga lokushisa lonyaka jikelele — 15.1°C, imvula yonyaka — 1127.8 mm. Inani lezinsuku ezinobumnyama ngonyaka — >180. Ukwehluka kwezinga lokushisa phakathi kwasemini nasebusuku — >10°C. Ukukhanya okuhlakazekile kugqugquzela ukunqwabelana kwama-amino acid.

  • Umhlabathi: Umhlabathi onsundu ophuzi (黄棕壤, huáng zōng rǎng), pH 4.5–6.8. Okuqukethwe izinto eziphilayo — 1.68%. Isici esibalulekile — okuqukethwe i-selenium okuphakeme kakhulu: isilinganiso — 0.49 ppm, okuphezulu — 3.98 ppm. I-selenium ivela emadwaleni e-geological e-Qinling Range — ‘ibhande le-selenium’ laseChina.

  • Imvelo: Ukumbozwa kwamahlathi — 55.7%. Ukuhlushwa kwe-negative air ions — 30,000/cm³ — okungenye yezilinganiso eziphezulu kakhulu ezweni. Ukungcoliswa kwezimboni — akukho.

5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:

Ubucwepheshe buyehluka ngohlobo lomkhiqizo (Máo Jiān, Yín Zhēn, Cuì Fēng, Chǎoqīng, Shàiqīng), kodwa isikimu esiyisisekelo:

  • Ukubeka phansi (鲜叶摊放 — xiānyè tānfàng): Kuze kube amahora angu-8.

  • Ukuqedela ukupheka (杀青 — shāqīng): Ku-130°C, ngokushintshana kokuphonsa nokunyakazisa (抛抖结合, pāodǒu jiéhé).

  • Ukugoqa (揉捻 — róuniǎn): Ingcindezi elula, imizuzu emi-4–8.

  • Ukomisa kokuqala (初烘 — chū hōng): Ukumisa kancane.

  • Ukomisa okuphindiwe (复烘 — fù hōng): Ukufudumeza okumnene.

  • Ukomisa kokugcina ngamalahle (足干 — zúgān): Ngamalahle ezinkuni (木炭烘焙) kuze kube umswakama ≤7%. Ukomisa ngamalahle ‘kuqinisa i-selenium’ (锁硒, suǒxī) — kuvimbela ukulahleka kwe-organic selenium ngesikhathi sokucubungula izinga lokushisa eliphezulu.

  • Isici esikhethekile: Ukuvinjelwa okuphelele kokusetshenziswa kwezibulala zinambuzane nezivundisi zekhemikhali. Ukusetshenziswa kwe-AI (人工智能) ukulawula izinga lokushisa ngokunemba ngesikhathi sokuveza iphunga (提香).

6. Izimpawu Ze-Organoleptic:

  • Ukubukeka kwehlamvu elomile: Amahlumela anamafutha, aqinile (肥嫩壮实). Umbala — uluhlaza ogqamile oyigugu (色泽翠绿). Izimo: inaliti (银针), ikhasi (毛尖, 翠峰), egoqiwe (炒青). Uboya — buningi ezinhlotsheni eziphakeme.

  • Iphunga lehlamvu elomile: Amakhasteni (栗香, lì xiāng) — inothi eliyinhloko neligqame kakhulu. Ukusha okuhlaza okumsulwa (清香). Ezinhlotsheni eziphakeme — iphunga elihle lamahlumela amancane (嫩香).

  • Iphunga le-infusion: Amakhasteni, aqinile futhi ajulile.

  • Ukunambitheka: Isiqubulo esithi ‘浓而不涩,醇厚回甜’ — ‘nothile kodwa awubabayo, ugcwele futhi umnandi’. Kumnandi (鲜爽) — inothi le-amino acid (kuze kube 5.69%). Ugcwele (醇厚). Ubumnandi obubuyayo — buqinile. Ukumelana nokunziwa — kuphezulu.

  • Umbala we-infusion: Uluhlaza ocashile, ogqamile futhi obala (嫩绿明亮).

  • Isisekelo setiye: Amahlumela amnene, afanayo, abunjwe abe ‘yizimbali’ (嫩匀成朵, ezingeni eliphakeme); aluhlaza ophuzi (ezinhlotsheni eziningi).

7. Isakhiwo Sekhemikhali:

  • Ama-Polyphenol (ama-catechin): 30.35% — okuphakeme kakhulu kunesilinganiso. Kunikeza amandla amakhulu e-antioxidant.

  • Ama-Amino acid: 3.08–5.69% — ububanzi obubanzi, obuncike ohlotsheni nasesikhathini sokuqoqwa. Izinga eliphakeme kunawo wonke lifinyelela ku-5.69% okuyirekhodi.

  • I-Selenium (硒, xī): 0.15–3.853 mg/kg — okuphindwe izikhathi ezi-5.5 kunesilinganiso sezifunda zetiye. I-Selenium iyi-antioxidant enamandla, ibamba iqhaza ekuhlanganisweni kwe-glutathione peroxidase; i-organic selenium evela etiyeni igaywa kangcono kune-inorganic.

  • Umkhiqizo wamanzi (水浸出物): ≥32% — isibonakaliso sokunambitheka okugcwele.

  • Ama-Alkaloid: I-caffeine — okuphakathi.

  • Amavithamini: I-Vitamin C, ama-carotenoid.

  • Amaminerali: I-potassium, i-magnesium, i-zinc, i-manganese, i-selenium, i-phosphorus.

8. Izinzuzo Zezempilo:

  • Amandla okulwa nomdlavuza: I-organic selenium ivimba ukuhlanganiswa kwe-nitrosamines (izimbangela zomdlavuza), ukusebenza kokuqeda ama-radical akhululekile — okuphakeme izikhathi eziyi-10 kune-vitamin C.

  • Ukuvikela inhliziyo (降脂护心): Ama-polyphenol anciphisa ukusebenza kwama-enzyme okuhlanganisa amafutha, athuthukise isimo semithambo — umphumela ongaphezulu ngo-30% kune-green tea evamile.

  • Ukwenyusa ukuzivikela komzimba (调节免疫): I-organic selenoprotein inyusa ukusebenza kwama-lymphocyte, inciphise ubungozi bezifo zenhliziyo nemithambo.

  • Umsebenzi we-antioxidant: Umphumela okabili — ama-polyphenol + i-selenium.

  • Umthelela wokunika amandla: I-caffeine ne-L-theanine.

  • Kubalulekile: lezi zakhiwo zisekelwe emininingweni etholakala esidlangalaleni futhi akuzona izincomo zezokwelapha.

9. Ukunziswa:

  • Izinga lokushisa lamanzi: 80–85°C; kuminaliti yesiliva (银针) — 75°C.

  • Inani letiye: 3 g ku-150 ml wamanzi (isilinganiso esingu-1:50). Ezingeni eliphakeme — indlela yokunzisa phezulu (上投法, kuqala amanzi, bese kufakwa itiye).

  • Izitsha: Ingilazi yengilazi (ukubuka ‘umdanso’ wamanaliti esiliva) noma i-gaiwan yobumba olumhlophe.

  • Inqubo:

    1. Fudumeza izitsha, uthulule amanzi.
    2. Ezinhlotsheni eziphakeme — thela amanzi, bese uthela itiye (上投法).
    3. Ukunzisa kokuqala — imizuzwana engama-30.
    4. Ukunzisa okulandelayo — yengeza imizuzwana engu-15. Itiye likwazi ukumelana nokunziswa oku-3–4.
  • Qaphela: ungasebenzisi amanzi abilayo (>85°C) — aqeda ama-amino acid futhi enyuse ukubaba. Itiye elisanda kuthengwa lisondeze amasonto ama-1–2 ukuze ‘kudlule ukunambitheka komlilo’. Umthamo wansuku zonke — ≤3 izinkomishi (ukulawula ukudla kwe-caffeine).

10. Ukugcinwa:

  • Gcina esitsheni esingenamoya, endaweni emnyama nepholile.
  • Okuhle kakhulu — efrijini ku-0–5°C.
  • Isikhathi sokugcina — kuze kube izinyanga eziyi-12–18.
  • Ngemva kokuvula — sebenzisa phakathi nezinyanga eziyi-1–2.

11. Intengo kanye Namakhophi Angamanga:

I-Ziyang Lǜchá inikeza ububanzi bentengo obubanzi — kusukela kumassi ahlukahlukene ‘chǎoqīng’ kuya kweziphezulu ‘máo jiān’ (特级, ≥1000 yuan nge-jīn).

  • Indlela yokugwema amakhophi angamanga:

    • Thenga kubathengisi abaqinisekisiwe abanophawu lwendawo yase-Ziyang County.
    • Hlola okuqukethwe i-selenium: i-Ziyang Lǜchá yeqiniso kumele ibe ≥0.15 mg/kg selenium. Cela isitifiketi.
    • Hlola iphunga: inothi elimnandi lamakhasteni eliqinile — uphawu lwenkampani. Iphunga elincane noma ‘okotshani’ — ukusola.
    • Hlola isiqubulo esithi ‘浓而不涩’: kunothile kodwa akukona ukucaphuna. Ukubaba okuqinile — uphawu lokuthi kukhishwe ngezinto zaseNingizimu.
    • Bheka intengo: intengo esezansi ngokusolisayo — uphawu lomgunyathi.

12. Amaqiniso Athokozisayo:

  • Ukutshalwa kwetiye e-Ziyang — iminyaka engaphezu kwe-3000: kusukela esikhathini se-Western Zhou (XI century BCE). Lokhu akukona okunye okungenye yezindaba ezinde kakhulu zetiye ezingapheli ngaphandle kwezifundazwe zakudala zaseningizimu.

  • I-‘Jīnzhōu tea buds’ (金州茶芽) yase-Tang yayithunyelwa nge Silk Road emazweni aseNtshonalanga — okungenye yobufakazi bokuqala ‘bokuxoxisana ngetiye’ kwe-China entshonalanga-nyakatho.

  • Uhlelo lwetiye ngamahhashi olwasungulwa ngesikhathi se-Ming (茶马法) lwenza i-Ziyang yaba yisizinda esibalulekile: itiye lalihwahwa ngamahhashi empi abantu abangomadwalane — imali eyayilawula ukulingana kwezempi emngceleni.

  • Okuqukethwe i-selenium emhlabathini — kuze kube 3.98 ppm (okuphindwe izikhathi ezi-5.5 kunesilinganiso) — kuchazwa nge-geology: i-Qinling Range ingelinye lamabhande amakhulu e-selenium eMhlabeni.

  • Ngo-2020, i-Ziyang Lǜchá yafakwa ohlwini lwezimpawu zendawo ezamukelwa ngokuhlanganyela yi-China ne-Europe — lokho kusho ukuthi uphawu lwe-‘紫阳绿茶’ luvikelwe endaweni ye-EU.

  • Ngo-2024 — umklomelo okhethekile wegolide embukisweni wasePanama, eminyakeni eyi-109 ngemuva kwemiphumela emihle yomlando yetiye laseChina kule ndawo (1915).

13. Ukuqhathaniswa namanye amatiye aluhlaza ‘aneselenium’ nasenyakatho-ntshonalanga:

  • Jīng Xiàn Tè Jiān (泾县特尖): Ovela e-Anhui. Naye une-selenium ephezulu (0.70–3.85 ppm, ×5.5). Iphunga le-orchid namakhasteni. I-Tè Jiān — ine-orchid kakhulu; i-Ziyang — inamakhasteni anamandla kakhulu futhi inomlandu omdala.

  • Xìnyáng Máo Jiān (信阳毛尖): Ovela e-Henan. Futhi ‘inyakatho’ itiye eliluhlaza. I-Xinyang — iyinaliti kakhulu, inobucwepheshe ‘be-wok ekabili’; i-Ziyang — inomugqa ohlukahlukene kakhulu (izinhlobo ezi-5) kanye nenzuzo ye-selenium.

  • Hànzhōng Xiān Háo (汉中仙毫): Ovela e-Shaanxi (Hanzhong). Owasendaweni efundazweni. I-Hanzhong — ‘isenkabeni’ ngokwemvelo (umthambeka oseningizimu we-Qinling); i-Ziyang — ‘isemagqumeni’ kakhulu futhi inamakhasteni amaminerali.

  • Ēnshī Yù Lù (恩施玉露): Ovela e-Hubei. Naye une-selenium, kodwa — ophekiwe (蒸青), ‘onesimo saseJaphani’. I-Yù Lù — inamanzi amaningi wolwandle kanye ‘nomami’; i-Ziyang — inamakhasteni amaningi ‘asezwenikazi’.

Ukuphetha:

I-Ziyang Lǜchá — itiye lapho iminyaka eyizinkulungwane ezintathu yomlando, i-Silk Road, ‘amahhashi ngetiye’, ne-record selenium ye-Qinling Range kuhlangene khona ephunga elimnandi lamakhasteni kanye nesiqubulo esithi ‘nothile kodwa awubabayo’. Leli itiye lasenyakatho — hhayi eningizimu emnene, enenkungu, kodwa emthambekeni onzima we-Qinling, lapho intwasahlobo ifika ‘ngaphambi kwaseningizimu yendawo yokuhlola’, futhi lapho ihlamvu ngalinye limunca ukunotha kwamaminerali amatshe amadala kakhulu oMhlaba. Kulabo abafuna itiye eliluhlaza elinobujulile, uhlamvu, kanye nokuqukethwe i-selenium okuqinisekisiwe ngokwesayensi, — i-Ziyang Lǜchá imele amashumi amathathu eminyaka yesiko lokutshala itiye futhi isiphuzo ngasinye ‘umuthi wokuphila isikhathi eside’, osongwe ngobumnandi bamakhasteni.