new.thetea.app · sampling channel Encyclopedia · School · Atlas · Pu-erh · Equipment EN · RU · · · · FR · ES · AR · DE · JA · KO
+61 more
new.thetea.app Browse all →

home · article

I-Oolong yeJasmine yaseTaiwan iSi Ji Chun

Táiwān sìjìchūn mòlì wūlóng · 台灣四季春茉莉烏龍

I-Oolong yeJasmine yaseTaiwan iSi Ji Chun itiye elinoshukela elenziwe ngezimbali, lapho ubumnandi bemvelo be-cultivar ‘Intwasahlobo Yezikhathi Ezine’ (四季春, Sìjìchūn) buqiniswa futhi bunothiswa ngokuphindaphinda ukufakwa kwezihluthu ezintsha ze-jasmine (*Jasminum sambac*).

I-Oolong yeJasmine yaseTaiwan iSi Ji Chun itiye elinoshukela elenziwe ngezimbali, lapho ubumnandi bemvelo be-cultivar ‘Intwasahlobo Yezikhathi Ezine’ (四季春, Sìjìchūn) buqiniswa futhi bunothiswa ngokuphindaphinda ukufakwa kwezihluthu ezintsha ze-jasmine (Jasminum sambac). Umphumela yisiphuzo esikhanyayo, esiqabulayo esinephunga elimandla le-jasmine nomzimba othambile, onamafutha we-uolong. Lesi ngesinye setiyi zaseTaiwan ezinoshukela ezingabizi kakhulu nezithandwa kakhulu, esilungele ukuphuza nsuku zonke kanye nokwaziswa ngomhlaba wama-uolong.


1. Isigaba Nemvelaphi:

  • Uhlobo: Ulong (itiye elivutshelwe kancane, i-oxidation engu-25–40%), elinoshukela ngezimbali zemvelo ze-jasmine (窨花, yìnhuā).
  • Isigaba: Ama-Uolong aseTaiwan anoshukela (台灣花茶, Táiwān huā chá).
  • Imvelaphi: ITaiwan (台灣), isifunda saseNantou (南投縣, Nántóu Xiàn), indawo yaseMingjian (名間鄉, Míngjiān Xiāng) — isikhungo esikhulu sokukhiqizwa kukaSi Ji Chun kanye namatiye anoshukela eTaiwan.
  • Izixhumanisi zomhlaba: ~23°50’ N, ~120°40’ E.

2. Umlando Nokubaluleka Kwamasiko:

  • Umlando: I-cultivar uSi Ji Chun yatholakala / yakhuliswa ngeminyaka yawo-1980 ngumfama uLi Cai-yuan (李彩淵, Lǐ Cǎiyuān) endaweni yaseMingjian. Kucatshangwa ukuthi iyingxube yemvelo kaQing Xin Ulong kanye ne-Wuyi noma izihlobo zazo eziseduze. Le cultivar yasheshe yathandwa ngenxa yokukhiqiza okumangalisayo (okukwazi ukuvunwa izikhathi ezingaba ngu-6–8 ngonyaka) kanye nephunga lemvelo lezimbali. Isiko lokunoshukela itiye nge-jasmine lafika livela ezwenikazi laseChina (Fujian, ubuchwepheshe obubizwa nge-窨制, xūn zhì — “ukuguga ndawonye”), kodwa izingcweti zaseTaiwan zaliguqula leli qhinga: ukusetshenziswa kukaSi Ji Chun njengesisekelo kuyinto entsha yaseTaiwan, okwenza ubumnandi be-cultivar kuhlangane kahle nephunga le-jasmine.
  • Igama:
    • “Si Ji Chun” (四季春) — “Intwasahlobo Yezikhathi Ezine”: kukhomba ukukhiqiza unyaka wonke.
    • “Mòlì” (茉莉) — i-jasmine (Jasminum sambac).
    • “Wūlóng” (烏龍) — u-ulong.
  • Ukubaluleka kwamasiko: Leli tiye lithandwa eTaiwan njengesiphuzo sansuku zonke nokwamukela izivakashi. Ukufinyeleleka kwaso (uSi Ji Chun ungomunye wama-ulong ashibhile eTaiwan) kwenza i-uolong ene-jasmine ibe “yitikithi lokungena” emhlabeni wamatiye anoshukela kubathengi abaningi.

3. Incazelo Yezitshalo Nemikhiqizo Esetshenzisiwe:

Isisekelo setiye

  • Cultivar: Si Ji Chun (四季春) — Camellia sinensis var. sinensis. Isihlahla esiminyene esingaba ngu-1.2 m; ukuzivumelanisa okuphezulu, ukumelana nezifo. Amaqabunga aphakathi nendawo, amise okweqanda, anomphetho ongaqedile kancane. Iphunga lemvelo lezimbali liyisisekelo lapho “kufakwa” khona i-jasmine.
  • Izinga lokuvuna: Ihlumela + amaqabunga ama-2–3. Kuvunwa izikhathi ezingaba ngu-6–8 ngonyaka. Ukwenza ushukela, kuvame ukusetshenziswa izivuno zasehlobo nezasekwindla — okungenani okubalulekile ku-ulong “omsulwa”, kodwa okulungele kahle njengesisekelo se-jasmine.

I-Jasmine

  • Uhlobo: Jasminum sambac (jasmine yama-sambac) — uhlobo olufanayo olusetshenziswa kumatiye amadala aseFujian ane-jasmine (茉莉花茶, Mòlì huā chá).
  • Ukuvunwa kwezihluthu: Izihluthu ezingakavuleki zivunwa kusihlwa, lapho ukugcwala kwamafutha abalulekile kuphezulu kakhulu. Ngobusuku kanye lapho izihluthu zivuleka futhi zikhipha iphunga — umjikelezo wokunoshukela uhambelana nalesi sigaba.

4. Indawo Yokutshala Nezici Zokukhulisa:

  • Isifunda: IMingjian, eNantou — indawo enkulu kakhulu yokugcwala kwamapulazi etiye eTaiwan.
  • Ukuphakama: 200–600 m — amasimu aphansi nasezintabeni eziphansi. USi Ji Chun akadingi izimo eziphakeme kakhulu, okwenza ukukhiqiza kube nenzuzo enkulu.
  • Umhlabathi: O-alluvial kanye no-laterite, onobumuncu obuncane, okhipha amanzi kahle.
  • Isimo sezulu: I-subtropical, enokushisa nokuna okwanele ukuze kuvunwe unyaka wonke. Inkungu ejwayelekile ezindaweni eziphansi kwezintaba.
  • I-Jasmine: Ingatshalwa kuso lesi sifunda noma ilethwe ivela eningizimu yeTaiwan / ezwenikazi laseChina (Fujian, Guangxi).

5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:

Isigaba I: U-ulong oyisisekelo uSi Ji Chun

  1. Ukuvuna (採摘, cǎi zhāi): Ngesandla noma ngemishini.
  2. Ukubunisa kancane (萎凋, wěidiāo): Isikhathi esifushane — elangeni noma endlini.
  3. Ukuzamazamisa amaqabunga (搖青, yáo qīng): Imijikelezo engu-3–4 nokuphumula. I-oxidation engu-25–40%.
  4. Ukuqinisa (殺青, shā qīng): Ukumisa ukuvutshelwa.
  5. Ukusonga (揉捻, róuniǎn): Isimo esiyindilinga engaphelele (布揉, bù róu).
  6. Ukomisa okokuqala (烘乾, hōnggān).

Isigaba II: Ukunoshukela ngejasmine (窨花, yìnhuā)

  1. Ukuguga ndawonye: U-ulong othenjiwe uxutshwa nezihluthu ezintsha ze-jasmine bese ushiywa amahora angu-6–12 endaweni evalekile. Ebusuku izihluthu ziyavuleka futhi zikhiphe amafutha abalulekile; iqabunga letiye limunca iphunga.
  2. Ukususa izimbali: Ngemuva komjikelezo ngamunye, izihluthu ezisetshenzisiwe ziyasuswa.
  3. Ukuphinda: Umjikelezo uphindwa izikhathi ezingaba ngu-2 kuya kwezingu-5+ ngezigcawu ezintsha ze-jasmine. Uma imijikelezo eminingi (窨次, yìn cì), iphunga liba lijulile futhi lihlale isikhathi eside, kanti netiye liba libiza kakhulu.
  4. Ukomisa kokugcina (復火, fù huǒ): Ukuqinisa iphunga, ukwehlisa umswakama ube ngu-~5%.
  5. Ukuhlunga (分級, fēnjí): Ukususa izinsalela zezimbali; ukuhlukanisa ngamagreyidi.

6. Izici Zokuzwa Ngezitho:

  • Iqabunga elomile: Amadlubha aminyene aphakathi kokuhlaza noma okombala we-olive. Izihluthu ezithile ze-jasmine zingaba khona (ngenjongo yokuhlobisa; iphunga eliyinhloko — elimuncwe iqabunga).
  • Iphunga leqabunga elomile: Ijasmine ekhanyayo, enamandla — ehlanzekile, yemvelo, ngaphandle kokunambitheka kwamakhemikhali. Ngemuva — ubumnandi obulula nobukhula obuncane beSi Ji Chun (orchid, lilac).
  • Iphunga lomhlubulo: I-jasmine egcwele, ebusayo. Ezingxenyeni ezinhle kakhulu — amanothi amancane wezithelo (ipentshisi, ibhilikosi) kanye namanothi alula amakhilimu avela ku-ulong oyisisekelo.
  • Ukunambitheka: Kuthambile, kuhlehlelayo, kuyaqabula. Ubumnandi be-jasmine buhamba kahle nesisekelo sobulukhuni nezimbali sikaSi Ji Chun. Kukhona ubumuncu obuncane obumnandi. Ubumuncu obukrakra buncane noma abukho. Ukunambitheka okusemva — kuqabulayo, okwe-jasmine, nokhulimu oluncane.
  • Umbala womhlubulo: Ocacile, kusuka kokuphuzi okukhanyayo kuya kokusagolide okumbala we-amber.
  • Izansi yetiye: Amaqabunga aphelele aluhlaza okukhanyayo kuya kombala we-olive; amaphethelo abomvu kancane (imikhondo yokuvutshelwa).

7. Ukwakheka Ngamakhemikhali:

Kusuka ku-ulong oyisisekelo:

  • Ama-Polyphenol (ama-catechin): I-EGCG — i-antioxidant. Izinga liphakathi ngenxa yokuvutshelwa okuncane.
  • Ama-Amino acid: I-L-theanine — ubumnandi, ukukhululeka.
  • I-Caffeine: Iphakathi (~2–2.5%).
  • Amavithamini: C, B, PP. Amaminerali: I-Potassium, i-manganese, i-fluoride, i-selenium.

Kusuka kwi-jasmine:

  • Amafutha abalulekile: I-Linalool, i-benzyl acetate, i-indole, i-jasmone, i-methyl anthranilate — yizona eziphatha iphunga le-jasmine. Yizo ezimuncwa yiqabunga letiye ngesikhathi sokunoshukela.
  • I-Linalool — yivamile kuzona zombili lezi zingxenye (ikhona kuSi Ji Chun nakweli jasmine), okuqinisekisa ukuhambisana kwebhukethe.

8. Izinzuzo Zemplio:

  • Umphumela we-Aromatherapy (okuyinhloko): Iphunga le-jasmine — lingumthomalisi wemvelo ofakazelwe; lehlisa izinga le-cortisol, lithuthukise isimo sengqondo, futhi likhuthaze ukukhululeka.
  • Ukuvikela i-antioxidant: Ama-catechin avela ku-ulong oyisisekelo.
  • Umphumela oqinisa umzimba nokhulula: I-caffeine + L-theanine — ukuvuka okuthambile.
  • Ukuthuthukisa ukugaya ukudla: Ukugqugquzela okuncane; kufaneleka ngemuva kokudla.
  • Impilo yesikhumba: Ama-antioxidant + amafutha abalulekile we-jasmine.
  • Ukwenza isisindo: Ama-ulong ngokwesiko athathwa njengabangenisi be-metabolism yamafutha.

9. Ukuphisa:

  • Izinga lokushisa: 85–95°C. Eliphansi (85°C) — ukugcizelela ubumnene be-jasmine; eliphezulu (90–95°C) — ukugcizelela ukujiya kokunambitheka kwe-ulong eyisisekelo.
  • Inani letiye: Ama-grama ama-5–7 nge-150 ml (ukugqaphaza) noma ama-grama ama-2–3 nge-250 ml (ukufakela ngaphakathi).
  • Isitsha: I-gaiwan yobulongwe noma iketela lesibuko — isitsha esingamunci iphunga, ukugcina iphunga le-jasmine lihlanzekile. Iketela le-Yixing alinconywa — ubumba luzomunca i-jasmine.
  • Inqubo (ukugqaphaza):
    1. Fudumeza isitsha.
    2. Ukugeza: themba amanzi bese uwachitha ngokushesha.
    3. Ukugqaphaza kokuqala: imizuzwana engu-20–40.
    4. Ukugqaphaza oku-5–7, ukwengeza +10–15 imizuzwana ngalinye.
  • Ukuphisa okubandayo: Ama-grama ama-5–10 nge-litha elingu-1 lamanzi abandayo, amahora ama-4–8 esiqandisini. Isiphuzo esihle ehlobo — iphunga le-jasmine livela lisithambile futhi linobuhle.

10. Ukugcinwa:

  • Ukupakishwa okuvaleke ngokuphelele okungabonakali (isikhwama se-vacuum esine-foil — kuhle kakhulu). Indawo epholile neyomile, kude namaphunga anamandla.
  • Isikhathi sokuphila — izinyanga ezi-6–12; iphunga le-jasmine liyancipha ngokuhamba kwesikhathi.
  • Isiqandisi — kuvunyelwe, kodwa kuphela ekupakisheni oku-vacuum (ukungabi bikho komswakama okubambekayo).

11. Intengo Nezinto Zokukhwabanisa:

I-Jasmine Si Ji Chun — ingenye yama-ulong aseTaiwan afinyeleleka kakhulu. Intengo incike ekuhle kwe-ulong eyisisekelo kanye nenani lemijikelezo yokunoshukela (窨次): imijikelezo emi-2 — isigaba esiyisisekelo; emi-5+ — iphremiyamu.

Ungayibona kanjani into yokukhohlisa / ikhwalithi ephansi:

  • Iphunga kufanele libe eliyimvelo, lezimbali, ngaphandle kokunambitheka okunamandla kwakhemikhali. Ama-aromatizer okwenziwa anuka ngendlela engafanele ngokuqhakile futhi “okwepharhemu”.
  • Izingxenye ezigcwele eziyindilinga, ezinombala ofanayo. Ukuphuka, uthuli — kuyizimpawu zebanga eliphansi.
  • Umhlubulo — uhlanzekile, ucacile. Ukufiphalisa noma ukubaba — kuyasolisa.
  • Uma iphunga le-jasmine linyamalala ngokuphelele ngemuva kokugqaphaza kokuqala — cishe kungezwe i-aromatizer, hhayi ukwenziwa kwemvelo.

12. Amaqiniso Athakazelisayo:

  • Ubukhulu bephunga le-jasmine buncike ngokuqondile enanini lemijikelezo yokunoshukela (窨次): uma kuningi, leli phunga lijulile futhi nentengo iphezulu. Izigcawu ezisezingeni eliphezulu zidlula emijikelezweni engu-5–7.
  • Naphezu kokunoshukela, i-uolong enhle ye-jasmine igcina isimo esaziwayo sikaSi Ji Chun — amanothi akhe ezimbali nawokhilimu awabulawanga yi-jasmine, kodwa athuthukiswa yiyo.
  • Igama elithi “Intwasahlobo Yezikhathi Ezine” — akusona isingathekiso: le cultivar ikhiqiza isivuno esihle unyaka wonke, igcina iphunga “lasentwasahlobo” noma kusezivunweni zasekwindla.
  • Leli tiye — lingomunye wabazobhiya abahle kakhulu bokuphisa okubandayo: i-jasmine + ubumnandi obupholile bukaSi Ji Chun = isiphuzo esihle kakhulu sasehlobo.

13. Ukuqhathanisa namanye amatiye e-jasmine:

IsiciI-Jasmine Si Ji Chun yaseTaiwanI-Fujian Mo Li Hua Cha (茉莉花茶)I-Jasmine Bi Luo Chun
Itiye eliyisisekeloU-ulong Si Ji ChunItiye eliluhlaza (kakhulu)Itiye eliluhlaza
I-Oxidation25–40%0–5% (luhlaza)0–5%
Indlela yokusongaIzingxenye eziyindilingaUbude noma amabholaIzinsimba
Iphunga lasoIzimbali nokhilimu (Si Ji Chun)Okungathathi hlangothi (okuluhlaza)Izithelo nokuluhlaza
UmphumelaIjasmine + amafutha e-ulongIjasmine ehlanzekileIjasmine + ukuqabula okuncane
UmzimbaOphakathi, onamafuthaOlulaOlula

14. Izimo Ezingase Zibe Khona Zokungawusebenzisi:

  • Ukungawubekezeleli umuntu ngamunye (ukungezwani ne-jasmine — akuvamile, kodwa kungenzeka).
  • Ukuzwela okuphezulu ku-caffeine, ukuqwasha.
  • Ukudla kwesisu ngaphezu kwesimo — hhayi esiswini esingenalutho.
  • Ukukhulelwa nokuncelisa — ukusetshenziswa okulinganiselwe, xhumana nodokotela.

Ekupheleni:

I-Oolong yeJasmine yaseTaiwan iSi Ji Chun — itiye eliwumkhosi: iphunga laso elimnyama le-jasmine, amafutha athambile e-ulong, nokufinyeleleka kwaso unyaka wonke kuyenza ibe ngumlingani ofanele empilweni yansuku zonke. Alizifuni isikhundla “setiye elikhulu” — kodwa endaweni yalo lenza konke ngokungenasici: linikeza isimo esihle sengqondo, liyaqabula, likhulule, futhi njalo lisikhumbuza ukuthi ukuphuza itiye kungaba lula futhi kuhle.