home · article
Sìjìchūn
Sìjìchūn · 四季春
Sìjìchūn (四季春, sìjìchūn) — ngomunye wama-oolong aseTaiwan akhiqiza kakhulu futhi afinyeleleka kalula, wasakazeka kakhulu ngenxa ye-cultivar engadingi ukunakekelwa okukhulu, ekwazi ukukhiqiza amaviki ayisithupha kuya kwayisishiyagalombili ngonyaka.
Sìjìchūn (四季春, sìjìchūn) — ngomunye wama-oolong aseTaiwan akhiqiza kakhulu futhi afinyeleleka kalula, wasakazeka kakhulu ngenxa ye-cultivar engadingi ukunakekelwa okukhulu, ekwazi ukukhiqiza amaviki ayisithupha kuya kwayisishiyagalombili ngonyaka. Itiye lihluke ngephrofayili yawo embali egqamile enephunga le-gardenia eliqavile kanye nokunambitheka okuthambile nokuqabulayo, okwenze lwaba yimpahla eluhlaza eyisisekelo embonini yeziphuzo zetiye eTaiwan kanye ne-oolong yansuku zonke edumile ekuphuzeni itiye kwendabuko.
1. Ukuhlukaniswa kanye Nemvelaphi:
- Uhlobo: I-oolong (itiye elivutshiwe kancane). Izinga le-oxidation — 15–30%, ngokuvamile i-fermentation elula (清香型, qīngxiāng xíng — cishe 20%) noma i-fermentation emaphakathi (浓香型, nóngxiāng xíng — cishe 30%). Ukugazingwa, ngokujwayelekile, okuncane; isitayela sigxile ekugcineni iphunga lezimbali elisha.
- Isigaba: Ama-oolong aseTaiwan asezindaweni eziphansi nezimaphakathi zezintaba. Akuhlobene nama-oolong asezintabeni eziphakeme (高山茶, gāoshān chá); amasimu amakhulu asezingeni eliphansi kakhulu kuno-1000 m. Ngokwezentengiselwano kuvame ukumakethwa njenge-«Sungbo Changqing Cha» (松柏長青茶, Sōngbǎi Chángqīng Chá) — «itiye elihlala liluhlaza lase-Sungbo».
- Imvelaphi: iTaiwan (台灣, Táiwān), isifundazwe sase-Nantou (南投縣, Nántóu Xiàn), idolobha lase-Mingjian (名間鄉, Míngjiān Xiāng) — isizinda esiyinhloko sokukhiqiza. Futhi ikhulelwa ezifundeni zase-Chiayi (嘉義縣, Jiāyì Xiàn) nase-Hualien (花蓮縣, Huālián Xiàn). I-cultivar yatholwa okokuqala endaweni yase-Mucha (木柵, Mùzhà, eTaipei yanamuhla).
- Izixhumanisi zokuma: Cishe 23°50’ N, 120°40’ E (umgogodla wendawo yetiye lase-Mingjian, ithafa lase-Bailing emaphethelweni aseningizimu yochungechunge lwezintaba i-Baguashan).
2. Umlando kanye Nokubaluleka Kwamasiko:
-
Umlando: I-Sìjìchūn iyi-cultivar entsha, eyatholwa ekuqaleni kweminyaka yawo-1980. Umlimi wetiye u-Zhang Wenhui (張文輝, Zhāng Wénhuī) wase-Mucha wabona engadini yakhe isihlahla setiye esivela eku-hybridize kwemvelo (自然有性繁殖, zìrán yǒuxìng fánzhí) esikhombisa ukukhula okunamandla okuvuthiwe kanye nokuhluma unyaka wonke. Isitshalo ekuqaleni saqanjwa ngokuthi «Hui Zai Cha» (輝仔茶, Huī Zǎi Chá — «itiye lika-Hui») ngegama lomtholi walo, kanye nangokuthi «Liu Ji Xiang» (六季香, Liù Jì Xiāng — «iphunga lezinkathi eziyisithupha»). Ngesikhathi izithombo zilethwa e-Mingjian e-Nantou, abalimi bendawo babonga kakhulu isivuno esiphezulu se-cultivar entsha futhi bayiqamba ngokuthi «Sìjìchūn» — «Intwasahlobo yezinkathi ezine». Ngo-1988, impahla yokutshala yafakwa esifundazweni sase-Fujian (I-PRC). Ngemva kuka-2000, i-Sìjìchūn yenza «impumelelo yezimboni»: ngenxa yokufaneleka kokuqoqwa ngomshini kanye nesivuno esiphezulu, yaba wumthombo oyinhloko wetiye embonini yeziphuzo zetiye eyayikhula ngokushesha eTaiwan (手搖茶飲, shǒuyáo cháyǐn), ngokusho kokunye, ithatha indawo engafika ku-30% emasimini etiye asezintabeni eziphakeme neziphansi zalesi siqhingi.
-
Igama:
- «Sì Jì» (四季) — «izinkathi ezine», okubonisa amandla e-cultivar okukhula nokuvuna unyaka wonke.
- «Chūn» (春) — «intwasahlobo», okugcizelela isimo samanje sokuhlala kusha kwephunga lezimbali zetiye ngokunganakileki isikhathi sokuvuna.
- Igama eligcwele elithi «Intwasahlobo yezinkathi ezine» — izingathekiso-nkondlo yokuphila okuhlala kusha: ukuvuna ngakunye kuleta itiye elikhumbuza ngephunga lembali elihamba phambili lezasentwasahlobo.
-
Ukubaluleka kwamasiko: I-Sìjìchūn ihlala endaweni ehlukile emasikweni etiye laseTaiwan. Ngakolunye uhlangothi, «ihhashi elisebenzayo» embonini yetiye — umkhiqizo omkhulu, owamukeleka kalula, oyisisekelo sezixube zobisi ezibandayo kanye nama-oolong anephunga. Ngakolunye uhlangothi, amaqoqo ekhwalithi yasentwasahlobo nasebusika avela emapulazini angongoti ahlonishwa ngabazi ngokuthi anephrofayili yezimbali ehlanzekile nokunambitheka okuvumelanayo. I-Sìjìchūn yiyona eyaba «umholi» emhlabeni wama-oolong aseTaiwan kubantu abayizigidi, eyaqala ukuwazwa esesimweni esibandayo sesiphuzo setiye. Itiye lixhumene kakhulu nesifunda setiye sase-Sungbo (松柏, Sōngbǎi) kanye ne-Mingjian — isikhungo esikhulu sezitolo zetiye zaseTaiwan, lapho izitolo zetiye zilele emigwaqweni amakhulu amamitha.
3. Incazelo Yezitshalo kanye Nempahla Eluhlaza:
-
Uhlobo / I-Cultivar: I-Sìjìchūn (四季春, sìjìchūn) — yi-cultivar yaseTaiwan yendawo (地方性品種, dìfāngxìng pǐnzhǒng), evela nge-hybridize yemvelo. Ayilona i-cultivar ebhaliswe ngokomthetho yochungechunge lwe-«Tai Cha» (台茶, Táichá) ye-Taiwan Tea Research and Extension Station (TTES). Iyingxenye yohlobo Camellia sinensis var. sinensis. Izici zezitshalo: isihlahla (灌木型, guànmù xíng), uhlobo olunamaqabunga amancane (小葉種, xiǎoyè zhǒng), ekhashela ukuhluma kusenesikhathi (早生種, zǎoshēng zhǒng). Isimo seqabunga — siphothiwe (纺锤形, fǎngchuí xíng), sinezihloko ezicijile ezingxenyeni zombili. Umbala weqabunga — uluhlaza okhanyayo onombala ophuzi. Imiphetho yamahlamvu inamazinyo amancane acijile. Amahlumela amancane anombala onsomi ocacile ngokubomvu. Lesi sitshalo sibonisa isakhiwo esinyonyobelayo (樹型披張, shùxíng pīzhāng), amaqabunga namahlumela asondelene, amandla amakhulu okukhula, ukumelana okuphezulu nezifo namakhaza. Cishe alinaso isikhathi sokulala, okuvumela ukuvuna kaningi phakathi nonyaka.
-
Ukuvuna: Inzuzo enkulu yalesi sitshalo — amandla okuvuna afinyelela ku-6–8 ngonyaka (eminye imithombo iveza ukuvuna okugcwele okungu-4–5 kanye nokungeziwe kwehlobo). Okuyigugu kakhulu — ukuvuna kwasentwasahlobo (春茶, chūnchá, ngoMashi–Ephreli): ihlumela elilodwa elineqabunga elilodwa, iphunga le-gardenia elivamile, ukunambitheka okusha nokuhlanzekile. Ukuvuna kwasebusika (冬茶, dōngchá, ngoLwezi–Zibandlela) kuhlonishwa ngokugcwala kwamanzi, ubunoshukela bomoba kanye nokubanda okuyisici. Ukuvuna kwasehlobo nokwasekwindla kusetshenziselwa ikakhulukazi izingxube zezentengiselwano neziphuzo zetiye.
-
Izinga lokuvuna: Ngokuyinhloko ihlumela elilodwa namaqabunga amabili kuya kwamathathu (一芽二三叶, yī yá èr-sān yè). Emiqulwini ehamba phambili — ihlumela elilodwa namaqabunga amabili anengxenye engekho ngaphansi kuka-95%. Ukukhiqizwa okukhulu kwenziwa ngomshini wokuvuna.
-
Izimfuneko zempahla eluhlaza: Uma kuqhathaniswa nama-oolong asezintabeni eziphakeme, izimfuneko zempahla eluhlaza zincane kakhulu, nokuyingxenye yokuheha kwezentengiselwano kwe-cultivar. Kuvunyelwe ukusetshenziswa kwamaqabunga avuthiwe, noma kunjalo amaqoqo angcono kakhulu aqokwa emahlumeleni amancane anezinga lokuvuthwa elifanayo.
4. I-Terroir kanye Nezici Zokukhula:
-
Isifunda kanye nokwakheka komhlaba: Isizinda sokukhiqiza — ithafa lase-Bailing (柏嶺台地, Bǎilǐng Táidì) e-Mingjian, elitholakala emaphethelweni aseningizimu yochungechunge lwezintaba i-Baguashan (八卦山脈, Bāguà Shānmài). Lena yindawo enamagquma anamathambeka ancane namasimu amakhulu anezitezi. Izindawo ezengeziwe zokutshala — izifunda zase-Sungbokeng (松柏坑, Sōngbǎi Kēng) nase-Chishui (赤水, Chìshuǐ), lapho kugcinwe khona izivande zetiye ezineminyaka eyikhulu. Futhi ikhulelwa e-Chiayi nase-Hualien.
-
Ukuphakama kokukhula: 200–500 m ngaphezu kolwandle — indawo ejwayelekile ephansi nezimaphakathi. Amanye amapulazi akhula i-Sìjìchūn nasezindaweni eziphakeme ezifika ku-800 m, nokho inani elikhulu lomkhiqizo lisuka emasimini angaphansi kuka-500 m.
-
Isimo sezulu: I-subtropical, efudumele futhi enomswakama. Izinga lokushisa lonyaka elijwayelekile 18–22 °C. Imvula yonyaka — ngaphezu kuka-2000 mm. Umswakama womoya — 80% nangaphezulu. Inani lezinsuku ezinenkungu — ngaphezu kuka-200 ngonyaka. Ukukhanya kwelanga okuningi emathafeni avulekile ase-Mingjian kuqinisekisa ukukhula okunamandla kwesihlahla setiye nokuvuna kaningi, kodwa kunciphisa ukunqwabelana kwama-amino acid uma kuqhathaniswa nezindawo eziphakeme ezinomthunzi wezintaba.
-
Umhlabathi: Inhlabathi ebomvu ne-red-yellow laterite (紅黃壤, hóng huáng rǎng), okuyisici sethafa lase-Baguashan. I-acidity pH 4.5–6.5. Umhlabathi ucebiswe nge-iron ne-magnesium, ukhishwa amanzi kahle, okusiza izimpande ezijulile zezihlahla zetiye. Ukumboza kwamahlathi ezindaweni ezizungezile izivande zetiye cishe kungama-85%.
5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:
Ubuchwepheshe be-Sìjìchūn bulandela isikimu se-oolong saseTaiwan yasendulo ngokugcizelela i-fermentation elula kanye «nokukhiya» iphunga lezimbali. Isici esiyinhloko — «ukomiswa okuhamba kancane kwezinga lokushisa eliphansi» (低温慢焙, dīwēn mànbèi), okugcina amanothi ezimbali athambile. Ukukhiqizwa kwenziwa ngaphandle kokusetshenziswa kwezitsha zensimbi ezigabeni ezisengozini yoku-oxidation. Lonke uhlelo lulula futhi lushesha kunezama-oolong asezintabeni eziphakeme, okubangelwa ubuningi bokukhiqiza.
-
Ukuvuna / 採摘 — cǎizhāi: Amahlumela amancane avunwa ngezandla (kumaqoqo ahamba phambili) noma ngomshini (ukukhiqizwa okukhulu). Impahla eluhlaza eqoqiwe ilethwa ngokushesha endaweni yokucubungula.
-
Ukomiswa kwelanga / 日光萎凋 — rìguāng wěidiāo: Amahlamvu andlalwa elangeni cishe imizuzu engama-30 ukuze kulahlekelwe umswakama kokuqala futhi kwaqalwe izinqubo ze-enzyme.
-
Ukomiswa kwendlini / 室內萎凋 — shìnèi wěidiāo: Kuqhubeka cishe amahora ama-4 endaweni engenisa umoya. Ikhasi liba nokwethembeka, isisekelo sephunga liyakhiwa.
-
Ukuvukuzwa / 浪青 — làngqīng (摇青 — yáoqīng): Imizuliswano emithathu yokuvukuzwa ngokucophelela ezitreyini zoqalo kuqala i-oxidation engaphelele emaphethelweni eqabunga, kwakha umklamo oyisici we-«ikhasi eliluhlaza elinomphetho obomvu» (綠葉紅鑲邊, lǜyè hóng xiāngbiān). Ubunzulu bokuvukuzwa kwe-Sìjìchūn buvamise ukuba ngaphansi kwase-Dong Ding noma ama-dancong.
-
Ukuqinisa / 炒青 — chǎoqīng (殺青 — shāqīng): Ukugazingwa ngezinga lokushisa elingaba ngu-280 °C kumisa izinqubo ze-enzyme futhi kuqinise indlela yephunga.
-
Ukusontwa / 揉捻 — róuniǎn: Ikhasi liyasontwa ukuze kwakhe ukubukeka kwangaphandle futhi kwandise ukukhishwa.
-
Ukomiswa kokuqala / 初烘 — chūhōng: Ukomiswa ngo-80 °C ukuzinzisa.
-
Ubunjwa bokugoqa / 包揉塑形 — bāoróu sùxíng: Ukugoqa ngesandla ngenkatha bese kucindezelwa kunika ikhasi isimo se-hemisphere yakudala (半球狀, bànqiú zhuàng), okuvamile kuma-oolong aseTaiwan.
-
Ukomiswa kokugcina / 復烘 — fùhōng: Ukuqedela ukoma ngo-60 °C kuze kufinyelele izinga elizinzile lomswakama, elifanele ukugcinwa. Kusetshenziswa indlela «yokomiswa okuhamba kancane kwezinga lokushisa eliphansi» ukuze kugcinwe ikakhulukazi iphunga lezimbali.
-
Ukuhlukaniswa / 分級 — fēnjí: Itiye eliphelele lihlelwa ngosayizi wezinhlamvu, ukufana kanye nekhwalithi.
Ngohlobo lokucubungula kuhlukaniswa izitayela ezimbili:
- Qingxiang (清香型, qīngxiāng xíng) — i-fermentation elula (~20%), okugqamisa iphunga lezimbali elisha.
- Nongxiang (浓香型, nóngxiāng xíng) — i-fermentation emaphakathi (~30%), ukunambitheka okujulile kwezinyosi okunobumnandi obuqavile.
6. Izici Ze-Organoleptic:
-
Ukubukeka kwekhasi elomile: Izinhlayiya ziyizindilinga eziphothiwe eziphothiwe (半球狀, bànqiú zhuàng), eziqinile futhi eziminyene. Umbala — uluhlaza omnyama onokucwebezela okunamafutha (墨綠油潤, mòlǜ yóurùn), unombala ophuzi omncane, okuyisici sale cultivar. Ukulinganiswa kwezinhlayiya kufana.
-
Iphunga lekhasi elomile: Iphunga lezimbali eliqinile nelihlanzekile nelinomphathi ocacile we-gardenia (梔子花香, zhīzihuā xiāng) — okunguphawu lwe-Sìjìchūn. Amanothi wesibili: i-magnolia (玉蘭香, yùlán xiāng), imbali ye-ginger yasendle (野薑花香, yě jiānghuā xiāng), ama-nuances amakhambi nezithelo. Iphunga liyasebenza, «liyaphuma likuhlangabeze» — lizwakala kude ngisho nangaphambi kokuphisa.
-
Iphunga le-infusion: Isikhala esigcwele sezimbali esinobumnandi obukhulayo. Ku-infusion eshisayo — ibhukhethi egcwele nezinamafutha yezimbali nezithelo. Embandeni — ithoni yezimbali ehlanzekile nokucacile enokugcizelela kwe-gardenia. Ezinguqulweni ezine-fermentation emaphakathi, kuvela ama-shades e-honey ne-caramel.
-
Ukunambitheka: Okusha nokuphilayo (鮮爽, xiānshuǎng), okunobumnandi obugudle ngokugqamile (甘滑, gānhuá) kanye nokunambitheka okugcwele ngemuva. I-Huigan (回甘, huígān — ubumnandi obubuyayo) — buningi, «nomculo womphimbo» opholile (喉韻, hóuyùn). Umzimba we-infusion — kusuka kokulula kuya kokumaphakathi, awunamafutha kangako futhi awubumbene njengama-oolong asezintabeni eziphakeme, kodwa unengxenye ezimbali ekhanya kakhudlwana futhi «ekhalayo». Okuqukethwe kwe-amino acid ≥ 4.2% kuqinisekisa ubusha obuqavile kanye ne-umami. Ngesikhathi sokukhishwa ngokweqile, kungenzeka ukubaba okuncane, okubangelwa okuqukethwe okuphezulu kwama-catechin kanye nezinga eliphansi le-theanine uma kuqhathaniswa ne-Qing Xin Oolong.
-
Umbala we-infusion: E-fermentation elula — uluhlaza ophuzi nge-golden cast (蜜綠透金黃, mìlǜ tòu jīnhuáng), ocwebezelayo futhi ohlanzekile. E-fermentation emaphakathi — ophuzi ngokusawolintshi, okhanyayo futhi ogcwele (橙黃明亮, chénghuáng míngliàng).
-
Ikhasi eliphisisiwe (itiye eliphekiwe): Amaqabunga aphelele, aqinile, anamanzi anomklamo we-«khasi eliluhlaza elinomphetho obomvu» — inkaba eluhlaza okotshani kanye nemiphetho e-oxidized ebomvu nsundu. Ikhasi linyamanzi futhi lithambile (肥厚軟亮, féihòu ruǎnliàng), livula kahle ngemuva kokuphisa okuningana.
7. Ukwakheka Kwamakhemikhali:
-
I-Polyphenol (itiye polyphenols, 茶多酚, chá duōfēn): Okuqukethwe okuphelele — 15–25% wesisindo esomile. Isamba se-catechin — cishe 101–121 mg/g (ngokwemininingwane ye-Taiwan Tea Research Institute), okuqhathaniseka ne-Jin Xuan (台茶12号) futhi kungaphansi kancane kune-Qing Xin Oolong (cishe 124 mg/g). Ama-catechin ayinhloko: i-epigallocatechin-gallate (EGCG), i-epicatechin-gallate (ECG), i-epicatechin (EC). Ama-polyphenol we-Sìjìchūn abonisa umsebenzi ophezulu we-antioxidant.
-
Ama-amino acid: Okuqukethwe okuphelele kwama-amino acid amahhala — ≥ 4.2% (ekuvuneni kwasentwasahlobo). Ingxenye eyinhloko — i-L-theanine (L-茶氨酸, L-chá ānjīsuān), enikeza umuzwa wobusha ne-umami ekunambithekeni. Okuqukethwe kwe-theanine ku-Sìjìchūn kuphansi kakhulu kunaku-Qing Xin Oolong (青心烏龍), okuchazwa ukukhanya kwelanga okuningi emasimini aphansi futhi, ngenxa yalokho, ukuhlakazeka okusheshayo kwe-theanine ku-catechin ngesikhathi se-photosynthesis.
-
Ama-alkaloid: I-caffeine (咖啡鹼, kāfēi jiǎn) — 2–4% wesisindo esomile. Ku-infusion ephisiwe — cishe 25–55 mg nge-100 ml (kuncike ekugxileni nasendleleni yokuphisa), okungaba ingxenye yesine yecaffeine elingana nomthamo wekhofi. Futhi kukhona i-theobromine ne-theophylline ngamanani amancane.
-
Amavithamini: Uvithamini C (ascorbic acid), amavithamini eqembu B (B₁, B₂, folic acid). Okuqukethwe kukavithamini C kuphezulu emaqoqweni ane-fermentation elula.
-
Amaminerali: I-potassium, magnesium, manganese, fluoride, iron, zinc — ngamanani amancane abalulekile emzimbeni. Okuqukethwe okuphezulu kwe-iron ne-magnesium emhlabathini wase-Mingjian kubonakala kuphrofayili yamaminerali yetiye.
-
Amafutha abalulekile (amakhemikhali anamakha aphaphazelayo): Anquma iphunga le-gardenia eliyingqayizivele le-Sìjìchūn. Izingxenye eziyinhloko zengxenyana ephaphazelayo: i-linalool, geraniol, nerol, benzyl acetate, methyl salicylate. Yibhalansi eyingqayizivele yezinto eziphaphazelayo eyenza i-Sìjìchūn ibonakale kalula ngisho nasekunambithekeni okuvalekile.
-
Izici ezikhethekile: Isici esiyinhloko sephrofayili yamakhemikhali e-Sìjìchūn — okuqukethwe okuphezulu kwama-catechin ngezinga elilinganiselwe lama-amino acid. Lokhu kunika ukunambitheka «okukhalayo», okuvuselelayo, kodwa ekufakweni isikhathi eside kungabonakala ukubaba nokuhlaba.
8. Izinzuzo Zezempilo:
-
Ukuvikela i-Antioxidant: Okuqukethwe okuphezulu kwama-polyphenol etiye kuqinisekisa ukunciphisa ama-radical mahhala. Eminye imithombo yaseTaiwan ikhomba ukuthi ukusebenza kwe-antioxidant yama-polyphenol e-Sìjìchūn kudlula okukavithamini E kaningi.
-
Umphumela wokuvuselela: Inhlanganisela ye-caffeine ne-L-theanine inikeza umphumela othambile kodwa oqhubekayo wokuvuselela — ukwandisa ukugxila nokusebenza ngaphandle «kwe-coffee spike» eqinile nokwehla okulandelayo.
-
Ukusekela umzimba: Ama-polyphenol asiza ekuhlukaneni kwamafutha nasekusheshiseni izinqubo ze-metabolism. I-Sìjìchūn ngokwesiko ithathwa eTaiwan njengetiye «elilula», elifanele ukuphuzwa nsuku zonke phakathi kokudla okunempilo.
-
Usizo ekugayeni ukudla: Ama-organic acid kanye nama-polyphenol akhuthaza ukukhiqizwa kwama-enzyme okugaya, esiza ekugayeni ukudla. Kunconywa ukuphuza ngemva kokudla; ukuphuza ukuphisa okuqinile esiswini esingenalutho kungacasula ulwelwesi lwesisu.
-
Ukwesekwa kwezinhliziyo nemithambo yegazi: Izingxenye ze-antioxidant zisiza ukwehlisa izinga le-cholesterol e-oxidized futhi ziye zisekele ukunwebeka kwemithambo yegazi.
-
Umphumela wokukhipha amanzi: Okuqukethwe okulinganiselwe kwe-caffeine kusiza ekukhipheni uketshezi olungadingeki nasekwehliseni ukuvuvukala.
-
Ukuqinisa amasotsha omzimba: Ama-polyphenol etiye anika umsebenzi wokulwa namagciwane futhi asekela umsebenzi omkhulu wokuzivikela.
-
Ukunethezeka ngokwengqondo: I-L-theanine inikela ekuphumuleni ngaphandle kokozela, inciphisa izinga lamahomoni okucindezeleka. Ukuphisa okubandayo kwe-Sìjìchūn — indlela edumile yokuthola isiphuzo esithambile, nesipholile esinokukhishwa okuncane kwama-tannin.
9. Ukuphisa:
-
Izinga lokushisa kwamanzi: 90–95 °C ngokuphisa okushisayo. Ngokuphisa okubandayo (i-cold-brew) — amanzi abandayo (~5 °C), ukumiswa amahora ama-4–5 esiqandisini.
-
Inani letiye: Indlela ye-gongfu: 8 g ngama-200 ml (isilinganiso setiye 1:25). Indlela yansuku zonke: 3–5 g ngama-250–300 ml. Ukuphisa okubandayo: 5 g ngama-1000 ml.
-
Izitsha: Igaiwan (蓋碗, gàiwǎn) eyenziwe nge-porcelain — inketho engcono kakhulu yokwambula iphrofayili yezimbali. Futhi kufanele neketela lobumba le-Yixing (宜興紫砂壺, Yíxīng zǐshā hú), nakuba kuma-oolong alula i-porcelain ikhethwa kangcono ngoba ayibambi iphunga. Izitsha zengilazi — ukukhetha okuhle ukubuka ukuvuleka kwekhasi.
-
Inqubo (indlela ye-gongfu):
- Fudumeza igaiwan nezinkomishi ngamanzi abilayo.
- Thela 8 g wetiye e-gaiwan eyikhulu lama-200 ml.
- Geza itiye ngamathuluzi amabili asheshayo (imizuzwana emi-5 lilinye) — lokhu «kuvusa» ikhasi.
- Ukuthulula kokuqala: thela amanzi angu-95 °C, umise imizuzwana engama-45, ukhiphe.
- Thela i-infusion ezinkomishini ngeseshini noma i-chahai (公道杯, gōngdào bēi).
- Ukuthulula okulandelayo: khuphula isikhathi sokuphisa ngemizuzwana eyi-10 kulokho okulandelayo.
- I-Sìjìchūn esezingeni eliphezulu imelana nokuthululwa okugcwele okungu-5–7.
-
Ukuphisa okubandayo: Thela ama-5 g etiye ngama-1000 ml amanzi abandayo, ubeke esiqandisini amahora ama-4–5. Le ndlela inciphisa ukukhishwa kwama-tannin ne-caffeine, inikeze isiphuzo esihlanzekile, esimnandi nesipholile esinephunga lezimbali elikhanyayo — enye yezindlela ezingcono kakhulu zokwembula isimo se-Sìjìchūn esikhathini esishisayo sonyaka.
10. Ukugcinwa:
I-Sìjìchūn, njenge-oolong elula, izwela kakhulu emiphumeleni yangaphandle futhi idinga ukugcinwa ngokucophelela:
- Isitsha: Ukupakishwa okuvalekile, nokungangenisi ukukhanya — izikhwama ze-vacuum ezenziwe ngezinto ezinezingqimba eziningi noma amathini amancane anezikhala ezivalekile.
- Izinga lokushisa: Ngokugcinwa isikhathi eside, kunconywa isiqandisi (5–10 °C), ikakhulukazi emaqoqweni asesitayeleni se-qingxiang. Izinguqulo ezigazingiwe (nongxiang) zidingeka kancane futhi zingagcinwa ezingeni lokushisa legumbi.
- Izitha zetiye: Umswakama, ukushisa, amaphunga angaphandle nokukhanya okuqondile — yizona zinto eziyinhloko ezonakalisa iphunga nokunambitheka.
- Isikhathi: I-Sìjìchūn entsha ingcono kakhulu ukuphuzwa phakathi kwezinyanga eziyi-6–12. Imithombo yaseTaiwan inconywa ukuthi itiye elisha lisuswe endaweni emnyama cishe izinsuku eziyi-15 ukuze «lisuse umlilo» (褪火, tuìhuǒ) ngemva kokuqeda ukoma, bese ngemva kokuvula iphakethe lisetshenziswe phakathi kwamahora angu-72 ukuze kugcinwe iphunga eliphezulu.
- Akulungele ukuguga: Ngokungafani nama-oolong amnyama noma ama-pu’er, i-Sìjìchūn ayithuthuki ngokuhamba kwesikhathi. Ukubaluleka kwayo kusebusha bayo.
11. Intengo Nokungelona Iginiso:
-
Isigaba sentengo: I-Sìjìchūn ingenye yama-oolong aseTaiwan afinyeleleka kalula. Ububanzi bentengo buphansi kakhulu kunamatiye aphakeme (Alishan, Lishan, Dayuling). Izindleko zincike enkathini yokuvuna (intwasahlobo nebusika — zibiza kakhulu, ihlobo/ikwindla — zishibhile), indlela yokuvuna (isandla — kubiza, umshini — shibhile), ipulazi elithile kanye nonyaka. Intengo elinganisiwe eTaiwan yamaqoqo ekhethekile esezingeni eliphezulu — kusuka kuma-yuan angama-600 (≈ 2 700 rub.) nge-jin (500 g) nangaphezulu; amaqoqo amaningi ashibhile kakhulu.
-
Ukwenza kanjani ukugwema amanga:
- Thenga kubathengisi abakhethekile abanolwazi olucacile ngemvelaphi nangepulazi.
- Hlola iphunga lekhasi elomile: I-Sìjìchūn yangempela inephunga elihlanzekile nelikhanyayo le-gardenia — ngaphandle kwephunga lamakhemikhali noma amanye amaphunga. Ukungabibikho kwephunga lezimbali eliqavile noma ubuhle bakho obungeyona into yemvelo kuyisignali yokuxwayisa.
- Hlola ukubukeka: Izinhlayiya kufanele ziphothwe ngokulinganayo, ziqine, ngaphandle kweqhubu lezindiza nothuli.
- Hlola i-infusion: Umbala — ohlanzekile, ocacile, ngaphandle kokufiphala. Ukunambitheka — okusha, okubushelelezi, nobumnandi obubuyayo, ngaphandle kwethoni ezimuncu noma ezibolileyo.
- Xwayisa uma intengo iphansi ngokungajwayelekile: I-«Sìjìchūn» eshibhe kakhulu ingase ikhiqizwe ngempahla eluhlaza engeyona ikhwalithi noma ibe ngumkhiqizo wasezwekazini lwaseChina (lapho i-cultivar nayo ikhuliswa kusukela ngo-1988), okwenziwa kwaba seTaiwan.
12. Amaqiniso Athakazelisayo:
-
Igama lomlimi egameni letiye. Esifundeni sase-Mucha kanye nasengxenyeni endala yabacili betiye baseTaiwan, leli tiye lisabizwa ngezinye izikhathi ngokuthi «Hui Zai Cha» (輝仔茶) — «itiye lika-Hui», ngegama lomtholi u-Zhang Wenhui. Leli ngelinye lamatiye ambalwa aseTaiwan, egameni lawo elingahlelekile kusagcinwe isibongo somuntu othile.
-
Inkosi yokuphisa okubandayo. I-Sìjìchūn ithathwa njengelinye lamatiye angcono kakhulu wendlela ye-cold-brew: lapho iphiswa ngamanzi abandayo, iphunga layo lezimbali liyavuleka ngokuhlanzekile nangokugqamile, futhi ukubaba nokuhlaba akubonakali. Kuyilo leli formu lesiphuzo esibandayo elaqala ukunqoba abathengi abaningi baseTaiwan.
-
Injini yomkhakha we-bubble tea. Ukukhula okukhulu ngokushesha kwemboni yezixube zetiye zaseTaiwan (手搖茶飲) ngeminyaka yawo-2000 kwakuthembele kakhulu ku-Sìjìchūn njengempahla eluhlaza eyisisekelo. Isivuno esiphezulu, intengo ephansi kanye nephunga elimnandi, «elidlula» ngobisi noshukela, kwenza kwaba yisisekelo esihle setiye lobisi nezithelo.
-
Ungayididanisi ne-Jin Xuan. Eminye imithombo ibonisa i-Sìjìchūn ngephutha njenge-«Tai Cha» No. 12 (台茶12号), okungukuthi, i-Jin Xuan (金萱, Jīnxuān). Lezi zi-cultivar ezihluke ngokuphelele: i-Jin Xuan yi-cultivar ehlanganisiwe esehlungwini esisemthethweni se-TTES enephunga elimnandi le-khilimu nobisi, kanti i-Sìjìchūn iyi-cultivar yendawo evela ngokwemvelo enephunga eliqavile le-gardenia.
-
«Izinkathi ezine» — akusikho ukweqisa. Ngaphansi kwezimo zase-subtropical ezithambile zase-Mingjian, i-cultivar ngempela ayilali futhi iyaqhubeka nokukhipha amahlumela unyaka wonke, inikeza ukuvuna okufinyelela ku-6–8 — lesi ngesinye sezibalo eziphakeme kakhulu phakathi kwama-cultivar etiye emhlabeni.
13. Ukuqhathaniswa namanye ama-oolong aseTaiwan:
-
I-Alishan Oolong (阿里山烏龍, Ālǐshān Wūlóng): I-oolong yasezintabeni eziphakeme (1000–1500 m), eyenziwa kakhulu nge-cultivar i-Qing Xin Oolong. Ukunambitheka okubumbene kakhudlwana, okunamafutha futhi okujulile okunamanothi e-khilimu nezithelo. I-infusion immine kakhulu futhi «inzima». I-Sìjìchūn — ilula, ikhanya, inezimbali, ifinyeleleka kalula kakhulu ngentengo.
-
I-Dongding Oolong (凍頂烏龍, Dòngdǐng Wūlóng): I-oolong yasezintabeni ezimaphakathi (500–800 m) enokugazingwa okuphakathi nokuqinile. Iphrofayili yokunambitheka — i-nutty-caramel enobumnandi bezinyosi kanye ne-huigan eqavile. I-Dongding ijulile kakhulu futhi «ifudumele» esimweni, kanti i-Sìjìchūn — isha futhi «ipholile».
-
I-Jin Xuan (金萱, Jīnxuān, Tai Cha No. 12): I-cultivar yaseTaiwan ehlanganisiwe, eyaziwa ngephunga lemvelo le-khilimu nobisi. Ukunambitheka — okuthambile, kwe-khilimu, ngaphandle kwezimbali ezigqamile. I-Sìjìchūn ne-Jin Xuan zivame ukutshalwa emasimini afanayo e-Mingjian, kodwa zinikeza amaphrofayili ahluke ngokuphelele: i-gardenia nezimbali zasendle ku-Sìjìchūn uma kuqhathaniswa nokuthamba kwe-khilimu ye-Jin Xuan.
-
I-Wenshan Baozhong (文山包種, Wénshān Bāozhǒng): I-oolong yaseTaiwan ene-oxidation elula enomonso obude (hhayi i-hemisphere). I-Baozhong — inobuhle obuhle kakhulu futhi iyisijaka, inephunga elinama-nuance e-lily of the valley ne-narcissus. I-Sìjìchūn — iyi-«gqamile» kakhulu futhi iqondile ngendlela yayo yezimbali, kodwa kulula ukuyiqonda.
-
I-Cuiyu (翠玉, Cuìyù, Tai Cha No. 13): I-cultivar ehlanganisiwe enephunga eliyisici le-jasmine ne-magnolia. Iphrofayili iyathamba kakhulu futhi «iyintombazane» kune-Sìjìchūn. Womabili la matiye angawasendaweni ezintabeni ezimaphakathi nezimaphansi futhi avame ukuncintisana engxenyeni eyodwa yentengo, kodwa ahluke ngokwephunga: i-jasmine ku-Cuiyu uma iqhathaniswa ne-gardenia ku-Sìjìchūn.
14. Izinhlobonhlobo kanye Namazinga e-Sìjìchūn:
Ngokwenkathi yokuvuna:
- Itiye lasentwasahlobo (春茶, chūnchá, ngoMashi–Ephreli): Ihlumela elilodwa neqabunga elilodwa, iphunga le-gardenia eliqavile, ukunambitheka okusha nokukhanyayo. Kubhekwa njengenkathi engcono kakhulu.
- Itiye lasebusika (冬茶, dōngchá, ngoLwezi–Zibandlela): Ikhasi elijiyile kakhudlwana, okuqukethwe okuphezulu kwama-polysaccharide, iphunga «elibandayo» nobumnandi bomoba noshukela. Inkathi yesibili ngokubaluleka.
- Ukuvuna kwasehlobo nokwasekwindla: Kusetshenziselwa ikakhulukazi amaqoqo ezentengiselwano neziphuzo zetiye. Ukunambitheka kulula, ubumnandi buphezulu.
Ngokwezinga:
- Ikilasi elikhethekile (特級, tèjí): Ingxenye yehlumela elilodwa + amaqabunga amabili ≥ 95%. Izinhlayiya ziqinile, umbala — uluhlaza okhanyayo onesihlabathi. Iphunga le-gardenia — linamandla, lide, elihlabayo. Intengo kusuka kuma-yuan angama-600 nge-jin.
- Ikilasi lokuqala (一級, yī jí): Kugcwele ihlumela elilodwa namaqabunga amabili. Iphunga lihlanzekile, i-infusion ikhanyayo ngokuphuzi, icacile.
- Ikilasi lesibili (二級, èr jí): Ukuvuna okuxubile, okuhlanganisa amaqabunga ehlobo nasekwindla. Ukunambitheka kuhlanzekile, kodwa akubumbene kangako, ukuqina kokuthululwa kuphansi.
Ukuphetha:
I-Sìjìchūn — itiye eliyindida: ngelinye lama-oolong alula futhi afinyeleleka kalula aseTaiwan, kodwa okungenangqondo linesimo esijulile nesikhumbulekayo. Iphunga layo le-gardenia — elikhanyayo, elijabulisayo, elicishe libe nokungahloniphi — akunakudideka nalutho, futhi yilokho «kuzimela kwezimbali» okwamulethayo uthando lwezigidi, kusukela ezitolo zetiye zasemgwaqweni zaseTaiwan kuya ezitolo ezithengisa itiye e-Europe. Kulabo abasaqala ukujwayela ama-oolong aseTaiwan, i-Sìjìchūn iyindawo enhle yokuqala: kulula ukuyiphisa, iyakuthethelela amaphutha, inhle ngendlela ye-cold-brew futhi ikhombisa ngobuqiniso ukuthi yini i-oolong yaseTaiwan. Futhi nakubaphuza itiye abanolwazi, iqoqo elihle lasentwasahlobo le-Sìjìchūn e-Mingjian — liyisikhumbuzo sokuthi isimo setiye asinqunywa kuphela ukuphakama kwensimu nentengo, kodwa futhi ngenhlanganisela enhle ye-cultivar, i-terroir nobuciko — lokho kuhlangana okumangalisayo abantu baseTaiwan abakubiza ngobunkondlo ngokuthi «intwasahlobo yaphakade».