new.thetea.app · sampling channel Encyclopedia · School · Atlas · Pu-erh · Equipment EN · RU · · · · FR · ES · AR · DE · JA · KO
+61 more
new.thetea.app Browse all →

home · article

Huìdōng Lǜchá

Huìdōng lǜchá · 惠东绿茶

I-Huìdōng Lǜchá (惠东绿茶) yiqoqo lamatiye aluhlaza akhiqizwa esifundeni sase-Huìdōng (惠东县) edolobheni i-Huìzhōu (惠州市) esifundazweni sase-Guǎngdōng (广东省). Lona wuhlobo lomkhiqizo olusha oluvela endaweni, olwakhelwe phezu komqondo othi «Huìdōng Liánhuā Shān Chá» (惠东莲花山茶, «Itiye Lasezintabeni Zomhlaba We-Lotus»),…

I-Huìdōng Lǜchá (惠东绿茶) yiqoqo lamatiye aluhlaza akhiqizwa esifundeni sase-Huìdōng (惠东县) edolobheni i-Huìzhōu (惠州市) esifundazweni sase-Guǎngdōng (广东省). Lona wuhlobo lomkhiqizo olusha oluvela endaweni, olwakhelwe phezu komqondo othi «Huìdōng Liánhuā Shān Chá» (惠东莲花山茶, «Itiye Lasezintabeni Zomhlaba We-Lotus»), ohlanganisa itiye lasentabeni lendawo eluhlaza elivela ezintweni ezahlukahlukene — kusukela ku-Xiānrénchá (仙人茶, «Itiye Lokungafi») eliyingqayizivele kuya kumacultivar ajwayelekile i-Jīnxuān (金萱), i-Méizhàn (梅占), ne-Shuǐxiān (水仙). Isifunda siphawuleka ngokunotha okukhulu kwezinhlamvu zetiye kanye nokwehlukahlukana kwendawo, kusukela emahlathini asezintabeni eziphakeme anamafu kuya emagqumeni asogwini anesakhiwo se-geomorphology yase-dānxiá (丹霞).

1. Ukuhlukaniswa Nemvelaphi:

  • Uhlobo: Itiye eliluhlaza (elingavuthwanga). Ikakhulukazi «kèjiā chǎo lǜ» (客家炒绿) — itiye eliluhlaza elilungiswe ngokuthoswa epanini (炒) ngokwesiko lamaHakka (客家). Ingxenye yomkhiqizo nayo ikhishwa njengetiye elibomvu kanye ne-oolong (惠州岩茶), kodwa kulesi sihloko kuxoxwa ngomkhakha weluhlaza kuphela.
  • Isigaba: Itiye lendawo eliluhlaza laseShayina. I-«Huìdōng Liánhuā Shān Chá» (惠东莲花山茶) ngo-2020 yathola isikhundla esithi «Umkhiqizo Wezolimo Omusha Odumile Wezifundazwe zase-Guǎngdōng» (广东省名特优新农产品) emqhudelanweni wesithathu wezifundazwe. I-«Huìdōng Xiānrénchá» (惠东仙人茶) ngo-2023 yathola uphawu lwendawo (地理标志证明商标) olusuka kuHhovisi Likazwelonke Lempahla Yobuhlakani.
  • Imvelaphi: IShayina, isifundazwe sase-Guǎngdōng (广东省, Guǎngdōng shěng), idolobha i-Huìzhōu (惠州市, Huìzhōu shì), isifunda sase-Huìdōng (惠东县, Huìdōng xiàn). Izindawo eziyinhloko zokukhiqiza zitholakala ezindaweni ezisemakhaya ezinezintaba: i-Báipénzhū (白盆珠镇), i-Bǎokǒu (宝口镇), i-Jiǔlóngfēng (九龙峰旅游区), i-Duōzhù (多祝镇), i-Gāotán (高潭镇), i-Āndūn (安墩镇), i-Liánghuà (梁化镇). Zonke lezi zindawo zisesimisweni sezintaba ze-Liánhuā Shān (莲花山脉, ugwadule Lwezintaba Zomhlaba We-Lotus), emthonjeni waphezulu womfula i-Xīzhījiāng (西枝江).
  • Izixhumanisi zomhlaba: Cishe u-22°56′–23°15′ N, 114°33′–115°15′ E (isifunda sase-Huìdōng).

2. Umlando Nokubaluleka Kwamasiko:

  • Umlando: Ukulinywa kwetiye e-Huìdōng kunomlando wamakhulu eminyaka, ohlobene kakhulu namasiko amaHakka ezindaweni ezisenkangala. Ngokwe-«Lài-shì zúpǔ» (《赖氏族谱》, «Uhlobo Luka-Lài») evela endaweni i-Héngkēng (横坑村) e-Báipénzhū, okhokho baka-Lài bafika e-Héngkēng ekuqaleni kwenkathi ye-Qīng (清代) futhi baqala ukutshala itiye eliluhlaza ngesikhathi sokubusa kukaKāngxī (康熙, 1661–1722). Ngokuhamba kwesikhathi i-«Héngkēng Chá» (横坑茶) yaduma e-Lǐngnán (岭南) yasakazwa emigwaqweni emidala yokuposa (古驿道) yezintaba zase-Huìdōng.

    Isiko elihlukile, elidala kakhulu, lihambisana ne-«Xiānrénchá» (仙人茶, «Itiye Lokungafi») — isihlahla setiye sasendle esiyingqayizivele esisohlangothini lwezintaba ze-Liánhuā Shān. Ngokwe-«Huìdōng xiāngzhèn dàshì diǎn» (《惠东乡镇大事典》, «I-Encyclopedia Yezindawo Zase-Huìdōng»), ngensumansumane yendawo, i-Xiānrénchá yatshalwa yisazi sePhuza Lokuphila nesokwelapha u-Gě Hóng (葛洪, 284–364, inkathi ye-Dōng Jìn), owayesebenza entabeni i-Luófú Shān (罗浮山). Uma le nsumansumane iyiqiniso, ubudala balolu hlobo lungafinyelela eminyakeni engaphezu kwenkulungwane namakhulu amahlanu. Kukhona futhi inkolelo yokuthi izingelosi ezazidlala i-chess entabeni i-Qípánzhàng (棋盘嶂) zachitha amahlamvu etiye, okwathi amila futhi kwavela i-Xiānrénchá.

    Ngesikhathi sobukoloni neseRiphabhuliki, itiye lase-Huìdōng lahlala liwumkhiqizo wasekhaya, olungaziwa ngaphandle kwemiphakathi yamaHakka e-Lǐngnán. Isimo saqala ukuguquka ngasekupheleni kwekhulu lama-20, lapho intshisekelo yaseShayina yonke ngamatiye ezifunda nangemikhiqizo ehlanzekile yezindawo eziphakeme yakhula.

    Ukuthuthukiswa kwesimanje komkhakha wetiye e-Huìdōng kwaqala ngeminyaka yawo-2010. Ngo-2015, ngokwesekwa yiNyuvesi Yezolimo yase-Huánán (华南农业大学), kwaqalwa ucwaningo oluhlelekile lwezinsiza zetiye zendawo. Ngo-2020, uhlobo lomkhiqizo i-«Huìdōng Liánhuā Shān Chá» lwathola isikhundla sesifundazwe. Ngo-2023–2024, kwagxilwa ekumiseni izindinganiso nasekutholeni izitifiketi: kwenziwa izinkomba zobuchwepheshe ze-yánchá (岩茶) yase-Huìzhōu, itiye eliluhlaza, netiye elibomvu; i-«Huìdōng Xiānrénchá» yabhaliswa njengophawu lwendawo.

  • Igama: I-«Huìdōng Lǜ Chá» (惠东绿茶) isho ngempela «itiye eliluhlaza lase-Huìdōng». 惠东 (Huìdōng) igama lesifunda, ngokwezwi nezwi «impumalanga yentaba i-Huì,» livela esahlukanisweni esigameni elifanayo; 绿茶 (lǜchá) isho «itiye eliluhlaza». Uhlobo oluhambisanayo 惠东莲花山茶 (Huìdōng Liánhuā Shān Chá) lihunyushwa ngokuthi «Itiye Lasezintabeni Zomhlaba We-Lotus lase-Huìdōng» futhi lugcizelela imvelaphi yasezintabeni.

  • Ukubaluleka kwamasiko: Itiye eliluhlaza liyingxenye ebalulekile yesiko lamaHakka lokwamukela izihambi: «yǐ chá huì yǒu, yǐ chá dài kè» (以茶会友,以茶待客, «ukuhlangabeza abangani ngetiye, ukwamukela izivakashi ngetiye»). Isiko lendawo libeka izinyathelo eziyisithupha zokunambitha: «ukubuka — ukuhogela — ukuzwa — ukugovuza — ukugwinya — ukunambitha isasasa» (一看二闻三品四搅五咽六回味). Itiye lidlala indima enkulu kwezomnotho zemiphakathi yasemakhaya: imindeni engaphezu kwezi-3 000 ezindaweni zetiye ithola umholo wayo oyinhloko etiyeni, futhi izibonelo ezisezingeni eliphezulu ze-Xiānrénchá zingabiza ama-yuan angamakhulu ambalwa nge-jīn (1 jīn ≈ 500 g).

3. Incazelo Yezitshalo Nempahla Eluhlaza:

  • Inhlobo: Camellia sinensis (L.) O. Kuntze.
  • Izinhlobo / Amacultivar: Ukwehlukahlukana kwezinhlobo kungenye yezici eziyingqayizivele zase-Huìdōng:
    • Xiānrénchá (仙人茶, Xiānrénchá) — uhlobo lwasendle oluyisidalwa lwendawo oluwuhlobo lwe-subtropical light forest (亚乔木型, yà qiáomù xíng), olutholakala kuphela ezintabeni ze-Liánhuā Shān ezingaphezu kwe-1 000 m. Izihlahla zifinyelela ku-3–5 m. Amahlamvu makhulu, amahlumela anoboya cishe ocashile. Cishe akwazi ukutshalwa ngokuhlelekile — uma kutshalwa kabusha, ilahlekelwa ukunambitheka kwayo okuyisici. Ivunwa kanye ngonyaka, ngesikhathi sika-Qīngmíng (清明).
    • Jīnxuān (金萱, Jīnxuān) — icultivar yaseThayiwani i-TTES No.12, elethwa e-Huìdōng ukuze kukhiqizwe ngenjongo yezohwebo.
    • Méizhàn (梅占, Méizhàn) — icultivar yase-Fújiàn, ehlonishwa ngephunga layo eliqhakazile.
    • Shuǐxiān (水仙, Shuǐxiān) — uhlobo lwakudala lwase-Fújiàn.
    • Qúntǐzhǒng (群体种, Qúntǐzhǒng) — izinhlobo zembewu zendawo, ezijwayelane nendawo ngenxa yokukhethwa kwemvelo amakhulu eminyaka.
  • Ukuvunwa: Intwasa (ekuqaleni — ngaphambi kwe-Qīngmíng, okuyinhloko — ngaphambi kwe-Gǔyǔ), ehlobo («Liùyuèzǐ», 六月子) nasekwindla («Báilùzǐ», 白露子, ngasekuqaleni kwezidlwane ezimhlophe). Itiye lasentwasahlobo — liyigugu kakhulu, elesekwindla — linamanothi amaphunga ezimbali.
  • Izinga lokuvuna: Ihlumela elinamahlamvu amancane ama-1–2 (一芽一叶 – 一芽二叶). Ngokwe-Xiānrénchá — amahlamvu amane nesihluke (四叶一芯).
  • Izidingo zempahla eluhlaza: Isanda kuvunwa, iphelele, ingenakho ukushisa ngokweqile noma ukulimala ngenkani. Ezigcawini eziphambili — kuvunwa ngesandla kuphela.

4. Indawo Nezici Zokulima:

  • Ubume besimo sezwe nesimo sendawo: I-Huìdōng isesimisweni sezintaba i-Liánhuā Shān (莲花山脉, Liánhuā Shānmài) — igxathu eliseningizimu lwe-Nán Lǐng Range. Isimo sendawo — izintaba eziphakathi nendawo neziphansi, ezinemifula ejulile, amanzi amaningi agelezayo kanye namahlathi aminyene asezindaweni ezishisayo. Indawo i-Héngkēng izungezwe izintaba eziphakeme ngokwesilinganiso se-1 000 m. Endaweni ye-Báipénzhū kutholakala isimo se-dānxiá (丹霞) — amadwala anemibala ebomvu, ekhumbuza indawo yama-yánchá ase-Wǔyí Shān.
  • Ukuphakama kokumila: 300–1 200 m ngaphezu kogu lolwandle. I-Xiānrénchá — ikakhulu ngaphezu kwe-1 000 m; amasimu e-Jīnxuān ne-Méizhàn — 300–800 m.
  • Isimo sezulu: Imvula enamandla yezindawo ezishisayo, enethonya elisobala loLwandle lwaseNingizimu China. Izinga lokushisa lonyaka lincane cishe 22 °C. Imvula yonyaka — 1 700–2 000 mm. Umswakama ophelele — uphezulu (ngaphezu kuka-80 %). Inkungu namafu avamile ezintabeni — ukusitheka okungokwemvelo, okukhuthaza ukuqongelela ama-amino acid. Umehluko omkhulu wokushisa phakathi kwemini nobusuku ezindaweni eziphakeme (kufika ku-10–15 °C ehlobo) kusiza ekwakhekeni kwenhlanganisela enamaphunga.
  • Umhlabathi: Umhlabathi obomvu ne-laterite onenselelo eneasidi (pH 4.5–5.5), umoya owenele, kanye nokuqukethwe okuphezulu kwezinto eziphilayo. Ezindaweni ezinokwakheka kwe-dānxiá — umhlabathi onamatshe, oqukethe izakhi zamaminerali eziningi, okunikeza itiye isimo samaminerali.
  • Ubuchwepheshe bezolimo: Ingxenye enkulu yezitshalo zetiye — iyizimila eziphila endle noma ezinganakekelwanga kakhulu, ikakhulukazi i-Xiānrénchá. Amasimu e-Jīnxuān ne-Méizhàn aphethwe ngendlela ehleleke ngokwengeziwe, kusetshenziswa umquba ophilayo. Ukuhlukaniswa kwezintaba nokuhlukahlukana okuphezulu kwemvelo kwakha isivikelo esingokwemvelo ezilokazaneni. Amapulazi amaningana anezitifiketi zokukhiqiza izinto eziphilayo (izimboni eziyisi-7 ngokwedatha yesifunda).

5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:

Ubuchwepheshe obuyinhloko — yi-«kèjiā chǎo lǜ» (客家炒绿), itiye eliluhlaza elithosiwe ngesitayela sama-Hakka. Ngokwesiko, kwakusetshenziswa ukuthosa ngokhuni (柴火手工炒制); izimboni zesimanje zisebenzisa nemishini. Izigaba eziyinhloko:

  • Ukukha (采摘 — cǎizhāi): Ukukhetha ngesandla amahlumela amancane. Kwe-Xiānrénchá — ukukha okukhandlayo emithambekeni eyigquma yezintaba; izihlahla zifinyelela ku-3–5 m, okudinga amandla omzimba.

  • Ukunaba / ukubuna okuncane (摊晾 — tānliàng): Izinto eziluhlaza ezintsha zendlalwa ngocwembu oluncane emthunzini ukulinganisa umswakama nokuqala ukuguqulwa kwamangqamuzana angaphambi kwephunga.

  • Ukuqeda okuluhlaza (杀青 — shāqīng): Ukuthosa epanini (锅炒杀青, guōchǎo shāqīng) — indlela yendabuko yama-Hakka. Izinga lokushisa eliphezulu licisha ngokushesha ama-oxidase, kwakhe isimo esihlanzekile «esiluhlaza» nephunga le-castanea. Izimiso: «izinga lokushisa eliphezulu, ukulingana, kungabi khona iziqu ezibomvu» (高温、均匀、无红梗). Ingxenye yabakhiqizi isasebenzisa ukuthosa ngokhuni, okunikeza iphunga elincane lentuthu.

  • Ukuphotha (揉捻 — róuniǎn): Ukwakheka kweqabunga nokucekelwa okuyingxenye kwezindonga zamangqamuzana. Ukuphotha okuncane — ukugcina ubuqotho nobumnene bokukhishwa kwencasa.

  • Ukubumba (做形 — zuòxíng): Ukunikeza iqabunga isimo esiyisici (esiphothiwe, esiyisicaba noma esifana nenalithi, kuye ngomkhiqizo othile).

  • Ukomisa (干燥 — gānzào): Ukwehlisa umswakama ube sezingeni elizinzile (≤ 6 %) ngokuphuma noma umoya oshisayo. Ukomisa ngokwesiko emalahleni kunikeza ukujula okungeziwe kwephunga.

6. Imininingwane Yokuzwa Ngezitho Zokuzwa:

  • Ukubukeka kweqabunga elomile: Kwehluka kusukela emahlumela amakhulu, aphothiwe kancane (i-Xiānrénchá) kuya kumahlamvu ahlangene kakhulu, asongwe aqinile (i-Jīnxuān, amaqembu). Umbala — kusukela okumpunga-oluhlaza kuya kokugqamile okuluhlaza okwesibhakabhaka, noboya obubonakalayo emahlumela.
  • Iphunga leqabunga elomile: Lima, lihlanzekile, linamanothi e-castanea (栗香). Kwitiye lase-Héngkēng — imibala yoju; kwe-Xiānrénchá — iphunga elihle le-caramel (焦糖香) elinomonakala wezithelo.
  • Iphunga lomquba: Liphakeme, liqhakazile, liqinile. Isisekelo se-castanea, imibala yezimbali (ikakhulukazi ekuvuneni kwasekwindla), «imiluhlaza» emisha yezinto zasentwasahlobo.
  • Ukunambitheka: Kucebile, kugcwele, kodwa kungenabo ubuhlungu. Ifomula eyisici: «甘而不苦,浓而不涩» — «kumnandi, kodwa akubabayo; kujulile, kodwa akukho ukuqunjelwa». Itiye lase-Héngkēng — ubumnandi boju, isasasa elihlala isikhathi eside lapho kugwinywa khona (回甘). I-Xiānrénchá — ubuhlungu obuncane ekuqaleni obunokubuya okunamandla nobumnandi. Iziqephu ezisendaweni ephakeme zikhombisa i-«gāoshān yùn» (高山韵, «umculo wezintaba»).
  • Umbala womquba: Ophuzi-oluhlaza kuya kokugqamile okuluhlaza, obonisa okukhanyayo, ohlanzekile.
  • Umsamo wetiye (iqabunga eliphuziwe): Amahlamvu amnene, alinganayo, aqine, anombala ogqamile oluhlaza. Kwe-Xiānrénchá — makhulu ngokubonakalayo, anesimo sekhaba elijikijele phakathi (elifana «nesitsha» esincane); uhlangothi oluhlala phansi lungaba nombala obomvu (红茵色).

7. Ukwakheka Kwamakhemikhali:

  • Ama-Polyphenol (茶多酚): Ukuqukethwe kwetiye eliluhlaza lase-Huìdōng kucishe kube ngu-18–25 % wesisindo esomile, okuyinto evamile kumatiye aseNingizimu China asekelwe ezinhlotsheni zamahlamvu amakhulu namaphakathi. Okuyinhloko — ama-catechin (EGCG, ECG, EC, EGC), ahlinzeka ngesinqo nomsebenzi wokulwa ne-antioxidant.
  • Ama-Amino Acid (氨基酸): Ukuqukethwe okuphezulu eziqephini ezisendaweni ephakeme (ikakhulukazi zasentwasahlobo) ngenxa yokufihlwa ngamafu, amazinga okushisa aphansi ebusuku, nokukhula okunensayo. I-L-theanine — iyona nhlanganisela eyinhloko yobumnandi ne-umami.
  • Ama-Alkaloid: I-caffeine — ukuqukethwe okujwayelekile (cishe u-2.5–4 % wesisindo esomile). I-Xiānrénchá iphawuleka ngokuqukethwe okuphezulu kwama-esterified catechin, okuhambisana namandla e-sweet aftertaste (回甘).
  • Amavithamini: I-Vitamin C (igcinwe kahle ekuthosweni kwepani lendabuko), amavithamini eqembu B, i-β-carotene.
  • Amaminerali: I-Potassium, i-magnesium, i-manganese, i-zinc, i-iron. Amatiye avela ezindaweni ezinokwakheka kwe-dānxiá angaqukatha inani eliphezulu lezakhi zamaminerali ezincane.
  • Amafutha Abalulekile: I-Linalool, i-geraniol, i-nerolidol, i-phenylacetaldehyde. Kwe-Xiānrénchá — isimo sephunga elihle le-caramel nezithelo, elihambisana nohlobo lofuzo oluyingqayizivele.

8. Izinzuzo Zezempilo:

  • Ukuvikela nge-Antioxidant: Ukuqukethwe okuphezulu kwama-catechin kuhlinzeka umphumela onamandla wokungathathi hlangothi kuma-radical amahhala.
  • Umphumela wokuvuselela nokuqabula: Inhlanganisela ye-caffeine ne-L-theanine inikeza ukuphaphama okuncane, okuqhubekayo ngaphandle kweminonjana ephezulu. Isiko lendawo liphawula ukusebenza kwe-Xiānrénchá lapho kukhona ukushisa okukhulu nomsebenzi onzima womzimba ukuvimbela ukushaywa yinhlangulano.
  • Ukusekela ukugaya: Ama-polyphenol avuselela ukunyakaza kwamathumbu, enza kube lula ukumuncwa kokudla okunamafutha. Emikhubeni yendawo, i-Xiānrénchá isetshenziselwa ukungakwazi ukudla nokungakhululeki emathunjini.
  • Ukusekela izinhliziyo nemithambo yegazi: Ukuphuza itiye eliluhlaza njalo kuhambisana nokuncipha kwezinga le-LDL nokugcinwa kokunwebeka kwemithambo yegazi.
  • Ukuqinisa izivikelo mzimba: Inhlanganisela yamavithamini (C, eqenjini B), amaminerali nama-polyphenol inomphumela wokuqinisa jikelele.
  • Ukusekela ukusebenza kwemetabolism: Ama-catechin avuselela i-thermogenesis nokusetshenziswa kwamandla.
  • Umphumela wokulwa namagciwane: Ama-catechin nama-tannin avimbela ukukhula kwamagciwane ayinkinga emlonyeni nasemathunjini.

Qaphela: itiye alilona ikhambi. Lezi zinzuzo zichazwe zisekelwe olwazini olujwayelekile ngetiye eliluhlaza nasekuhlolweni kwendawo; uma unezifo, kunconywa ukubonana nodokotela.

9. Ukuphuza Itiye:

  • Izinga lokushisa lamanzi: 80–90 °C. Kwitiye elihle lasentwasahlobo — 80–85 °C; kweletiye elivuthiwe kakhulu lasehlobo nasekwindla — 85–90 °C.

  • Isilinganiso setiye: 3 g ku-150 ml (igaywan (盖碗), indlela yokuchitha); 2–3 g ku-200 ml (inkomishi, indlela yokugxilisa).

  • Izitsha: Inkomishi yengilazi (ukuze uthokozele ukubukeka), igaywan (盖碗) yobumba noma iketela lobumba. Kwe-Xiānrénchá — igaywan iyathandeka kakhulu: iqabunga elikhulu livuleka kangcono esitsheni esibanzi.

  • Inqubo:

    1. Ukufudumeza izitsha. Geza inkomishi noma igaywan ngamanzi ashisayo.
    2. Ukuthela itiye. Faka u-3 g weqabunga elomile esitsheni esifudumele.
    3. Ukuphisa kokuqala. Thela amanzi ane-80–85 °C. Gxilisa imizuzwana engu-40–60.
    4. Ukwabiwa. Khipha lonke ugovu (egaywanini) noma uphuze kuze kube kusale 2/3 (enkomishini).
    5. Ukuphinda ukuphisa. Kuphonswa izikhathi ezingu-3–5; kwe-Xiānrénchá — kufika kwezingu-7–8 ngenxa yokuqina okungavamile kweqabunga. Ukuphisa ngakunye kwandiswe ngemizuzwana engu-10–15.
    6. Ukugxilisa (indlela yenkomishi). Imizuzu engu-1.5–2; thela amanzi ngaphezulu njalo lapho uphuza kuze kufinyelelwe ku-2/3.

10. Ukugcinwa:

  • Gcina emqulwini we-aluminium foil oqinile noma ebhokisini likathayela, endaweni emnyama epholile.
  • Izinga lokushisa elifanele — 0–5 °C (esiqandisini) ngaphansi kwesimo sokuvaleka ngokuphelele ukuze kugwenywe ukungenwa amaphunga.
  • Izitha zetiye: ukukhanya, umswakama, amaphunga angaphandle, umoya-mpilo, izinga lokushisa eliphezulu.
  • Isikhathi sokusetshenziswa: ukuze uthole ikhwalithi ephezulu kakhulu — zingakapheli izinyanga eziyisi-6–12 ngemva kokukhiqizwa. Kuyathakazelisa ukuthi nge-Xiānrénchá, isiko lendawo livumela ukugcinwa isikhathi esingaphezu konyaka (i-Xiānrénchá ekhulile, egcinwe ngaphandle kokulahlekelwa iphunga, ihlonishwa ngokulekelela ukugaya ukudla).

11. Amanani Nezimbumbulu:

  • Isigaba samanani: Ububanzi obubanzi. Itiye elijwayelekile lase-Héngkēng netiye elivela kumacultivar ajwayelekile — ingxenye efinyeleleka kalula (200–300 yuan nge-jīn). I-Xiānrénchá yasendle yezinga eliphezulu — ingxenye ephambili (kufika ezinkulungwaneni ezimbalwa zama-yuan nge-jīn, kanti izibonelo ezigogoziwe ezivela ezihlahleni ezindala — kufika ku-10 000 yuan nangaphezulu).
  • Ungakugwema kanjani ukukhohliswa:
    • Thenga emifelandawonye yendawo nasemapulazini ahloliwe anezitifiketi (izinto eziphilayo, uphawu lwe-SC, uphawu lwendawo).
    • Hlola iphunga: itiye langempela eliluhlaza lase-Huìdōng linephunga elihlanzekile le-castanea, imvamisa namathoni oju. Iphunga lokufakelwa — elibuhlungu futhi alihlali.
    • Bheka ukuphuzwa: lihlanzekile, likhanya, ophuzi-oluhlaza. Olunosodi, olufiphele — uphawu lwekhwalithi ephansi.
    • Naka iqabunga: i-Xiānrénchá yangempela ibonakala ngamahlamvu amakhulu anesimo esiwukugoba ngaphakathi esiyisici nohlangothi olungezansi olubomvu — lokhu kunzima ukukukhohlisa.
    • Inani: intengo ephansi ngokokusolisayo «ye-Xiānrénchá yasendle» — wuphawu oluqinisekile lokufaka esikhundleni ngetiye eliluhlaza elivamile.

12. Amaqiniso Athakazelisayo:

  • I-Xiānrénchá ingelinye lamatiye ambalwa aluhlaza akhiqizwa esihlahleni setiye sasendle esiyisihlahla (hhayi esiyisihlahla esincane). Izihlahla zifinyelela ku-5 m, futhi ukuvunwa kufana nomsebenzi wensimu yezithelo kunalowo wamasimu etiye.
  • Imizamo yokutshala i-Xiānrénchá ngokuyidlulisa noma ngokuyizalisa ngembewu iyehluleka: izihlahla ezidlulisiwe kanye nenzalo yazo zilahlekelwa ukunambitheka nephunga eliyisici, ziphenduke itiye eliluhlaza elivamile. Lesi senzakalo asikabi nencazelo yesayensi ephelele.
  • Ngo-2011, umlimi u-Yáng Tiānsōng (杨天送) wathola ukuthi «izintaba zamatshe» (石头山) ezinokwakheka kwe-dānxiá endaweni i-Mùhuā (沐化村) zifaneleka ngokuphelele ukutshala i-yánchá (岩茶) — itiye elivame ukuhlotshaniswa nezintaba ze-Wǔyí Shān e-Fújiàn. Lokhu kutholwa kwaholela ekwakhiweni kohlobo oluthi «Huìzhōu Yánchá» (惠州岩茶) kanye nasekusetshenzisweni ngokomnotho kwemithambeka enamathe eyayingenamsebenzi ngaphambilini.
  • Ingoma yama-Hakka evela endaweni i-Héngkēng ithi: «Liánhuā Shān hòu yǔ, Héngkēng qīng qián chá, chá yá rì rì zhǎng, chá yè zhāo zhāo chá» (莲花山后雨,横坑清前茶,茶芽日日长,茶叶朝朝查) — «Ngemuva kwezintaba ze-Lotus — imvula, e-Héngkēng — itiye ngaphambi kwe-Qīngmíng; amahlumela etiye akhula nsuku zonke, kanti itiye lihlolwa njalo ekuseni».
  • Indawo yokutshala itiye e-Huìdōng icishe ibe ngama-40 000 mǔ (≈ 2 670 ha), umthamo wonyaka wokukhiqiza — cishe amathani angu-2 100, inani lonyaka — ngaphezu kwe-billion eyi-10 yama-yuan. Itiye selibe yisisekelo somnotho wasemakhaya, lithinte imindeni engaphezu kwezingu-3 000.
  • I-Guǎngdōng yaziwa ikakhulukazi ngokuthi iyikhaya lama-oolong ama-dāncōng kanye nesiko letiye lase-Canton (饮茶, yǐnchá — «yam cha»). Itiye eliluhlaza lase-Huìdōng limele isiko elihluke ngokuphelele, elesi-Hakka, lesifundazwe, likhombisa ukuthi i-Guǎngdōng akuyona nje indawo yama-oolong, kodwa futhi ingumkhiqizi obalulekile wamatiye aluhlaza asezintabeni.
  • INyuvesi Yezolimo yase-Huánán (华南农业大学) yakhe isizinda sokufundela esisebenzayo e-Huìdōng, okukhombisa intshisekelo yesayensi ngezinhlamvu zetiye zendawo namathuba azo okufundwa.

13. Ukuqhathanisa namanye amatiye aluhlaza ase-Guǎngdōng:

IsiciHuìdōng Lǜchá (惠东绿茶)Bótáng Shān Chá (柏塘山茶)Yīngdé Hóngchá (英德红茶)Sháowān Lǜchá (韶关绿茶)
IsifundaHuìzhōu, HuìdōngHuìzhōu, BóluōQīngyuǎn, YīngdéSháoguān
UhloboOluhlaza (kèjiā chǎo lǜ)Oluhlaza (wasentabeni)Olubomvu (oluvuthwe ngokuphelele)Oluhlaza
Izinhlobo eziyingqayiziveleXiānrénchá (yendawo kuphela)Xiǎoyè Zǐyá Chá (紫芽茶)Yīnghóng No.9, JīnmùjiānIzinhlobo zendawo
Iphunga eliyinhlokoI-castanea, uju, i-caramelI-castanea, elinomthamo ophakeme we-anthocyaninImithombo, ushokolediOkuqabulayo, utshani
IsiciI-Xiānrénchá yasendle, indawo ye-dānxiáI-anthocyanin ephezulu, ukuxhumana ne-«Tea Canon»Elinye lamatiye abomvu angcono kakhulu eShayinaUbumsulwa bezintaba

Ekuphetheni:

I-Huìdōng Lǜchá akuyona itiye elilodwa nje, kodwa umhlaba wonke wamatiye aluhlaza asezintabeni zase-Guǎngdōng, ahlanganiswe yizintaba ze-Liánhuā Shān, isiko lamaHakka lokuthosa epanini, nokuhlukahluka okumangalisayo kwempahla eluhlaza — kusukela ezihlahleni zasendle ezineminyaka eyikhulu ze-Xiānrénchá kuya emasimini ahlelekile we-Jīnxuān yaseThayiwani. Lesi sifunda asikabi yinkanyezi emakethe yetiye yaseShayina, kodwa yilokhu okuyintandokazi yako: lapha ungathola itiye elenziwe ngeresiphi engakashintshi kusukela ngesikhathi sika-Kāngxī, likhiwe ngesandla ethambekeni lapho okuwukuphela kwendlela eya khona kuwumzila wezintaba, futhi liphuzwe ngamanzi avela emfuleni wasentabeni eziphakeme ze-Xīzhījiāng. Uma ufuna «itiye eliluhlaza elinomlando ongakatholwa ngabaningi» — i-Huìdōng Lǜchá ifanelwe ukunakwa.